Otomobil ve Motosikletlerin Durma Mesafesi

Katılım
27 Eki 2006
Mesajlar
1,139
Bilgiledirme: Bu mesajı yazan kullanıcının üyeliği iptal edilmiştir.
Bulaşayım şu konuya bari.

Söylediklerimin hiçbir bilimsel referansı yoktur.
Baştan yazalım tartışma çıkmasın....
Sadece üniversite de statik dersine giriş için gördüğümüz iki dönemlik fizik derslerinden aklımda kalanlarla bir yorum yapayım.

150 kg ve 900 kg ağırlığında iki ayrı cisme aynı kuvveti uygulayıp ittirirseniz doğal olarak ağır olanı fazla uzağa gönderemezsiniz.

Fakat hareket halinde olan bu iki cismin önüne ters bir eşit kuvvet uygularsanız hafif olanı durdurmanız daha kolay olacaktır.

Ama fren sistemleri böyle çalışmıyor.

Aynı fren sistemine sahip ve aynı hıza sahip bir motosiklet ve bir otomobilin fren pedallarına eşit basınç uygularsanız, otomobilin ağırlığından ötürü daha çabuk durması gerekir.

Çünkü frene bastığınız anda gazı keseceğinizden onu hareketlendiren etkenler ortadan kalkacak ve sürtünme devreye girecektir. Bu durumda yerle daha fazla temas eden ve daha ağır bir aracın, daha çabuk durması gerekir.


Bunun dışında bir gerçek vardır ki göz önüne almamız gerekir.
Belki fizik kuralları başka şeyler söyleyebilir ama
yüksek hızlarda bir motosikletin frenine, bir otomobilin frenine bastığınız gibi basamazsınız.
Kontrollü fren mecburiyetinden dolayı, otomobilin durma mesafesi her zaman daha kısa olacaktır.
Burada her iki arkadaşa da hak verip, beladan uzak duruyor ve kaçıyorum... :wiinkk: :pl:
 
Katılım
10 Tem 2006
Mesajlar
20,993
Motosikleti
Forza250-cygnusL
Söylediklerimin hiçbir bilimsel referansı yoktur.
Baştan yazalım tartışma çıkmasın....
Sadece üniversite de statik dersine giriş için gördüğümüz iki dönemlik fizik derslerinden aklımda kalanlarla bir yorum yapayım.

150 kg ve 900 kg ağırlığında iki ayrı cisme aynı kuvveti uygulayıp ittirirseniz doğal olarak ağır olanı fazla uzağa gönderemezsiniz.

Fakat hareket halinde olan bu iki cismin önüne ters bir eşit kuvvet uygularsanız hafif olanı durdurmanız daha kolay olacaktır.

Ama fren sistemleri böyle çalışmıyor.

Aynı fren sistemine sahip ve aynı hıza sahip bir motosiklet ve bir otomobilin fren pedallarına eşit basınç uygularsanız, otomobilin ağırlığından ötürü daha çabuk durması gerekir.

Çünkü frene bastığınız anda gazı keseceğinizden onu hareketlendiren etkenler ortadan kalkacak ve sürtünme devreye girecektir. Bu durumda yerle daha fazla temas eden ve daha ağır bir aracın, daha çabuk durması gerekir.


Bunun dışında bir gerçek vardır ki göz önüne almamız gerekir.
Belki fizik kuralları başka şeyler söyleyebilir ama
yüksek hızlarda bir motosikletin frenine, bir otomobilin frenine bastığınız gibi basamazsınız.
Kontrollü fren mecburiyetinden dolayı, otomobilin durma mesafesi her zaman daha kısa olacaktır.
Burada her iki arkadaşa da hak verip, beladan uzak duruyor ve kaçıyorum... :wiinkk: :pl:


Parmaklarına sağlık...Ufakta olsa yazman katkı sağlamıştır umarım bazı arkadaşlara.....
 
Katılım
8 Tem 2004
Mesajlar
7,735
Başka bir forumdan alıntıdır

Tehlikeyi sezdikten sonra tam frenleme yaparak motorun durmasına kadar geçen süreyi ve yolu merak ettim ve biraz araştırma yaptım. Sonuçları sizinle paylaşmak istiyorum.

Motorun tam durmasına kadar geçen sürede neler yapıyoruz, neler oluyor?

1. Tehlikeyi gördükten sonra fren yapmaya karar veriyoruz. (Sürücü tepki süresi)
2. Ayak frene basmaya ya da el frenini sıkmaya başlıyoruz. (Frene basma süresi)
3. Frene basınç uyguladığımız için fren sistemindeki hidroliğin basıncı artmaya ve balatalar sıkmaya başlıyor. (Fren tepki süresi)
4. Balataların diske ya da kampanaya yaptığı basıncın etkisiyle tekerleklerin dönme hızı yavaşlıyor. (Bloklama süresi)
5. Fren sistemindeki basıncın artması nedeniyle bloklama başlıyor ve tekerleklerin artık dönmüyor ve araç bir süre sonra tam duruyor. (Fren süresi)

Bu beş aşamadan sonra durma sağlandığı için bunların toplam süresi DURMA SÜRESİ olarak adlandırılıyor.

Fren ve durma süresinin hesaplanmasında kullanılan önemli değişkenlerden birisi de aracın ve yok koşullarına göre değişen tutunma katsayısı. Bunu şöyle anlayabiliriz: Aracı düz bir zeminde belirli bir hıza eriştikten sonra rölantide gitmeye bıraksak rüzgar, aracın ağırlığı, yükü, lastiklerinin durumu vb. nedenlerle bir süre sonra tamamen duracaktır. Bu katsayı buzlu yeminde 1 m/s² kabul edilirken ABS'li bir otomobilde 7,5 olduğu varsayılıyor.

Motosikletlerde ise şöyle:

Sadece arka fren kullanıldığında: 4,0
Sadece el freni kullanıldığında: 6,5
Her iki frenle optimal frenlemede:10,0


Hesaplamada kullanılan diğer değerleri ise şöyle:

1. Sürücü tepki süresi 0,35 s
2. Frene basma süresi 0,20 s
3. Fren tepki süresi 0,05 s
4. Bloklama süresi 0,22 s

Bloklama süresi motosikletin teknik özelliklerine göre 0,2 ile 0,4 s arasında değişebiliyor.

Bu değişkenlerle yaptığım hesaplardan bazı örnekler vermek istiyorum. Ani durumlarda Sadece arka freni kullandığınızı varsayarsak.

Hız: 10 km/s
Fren mesafesi 0,68 m
Durma mesafesi 2,86 m

Hız: 50 km/s
Fren mesafesi 22,61 m
Durma mesafesi 33,90 m

Hız: 100 km/h
Fren mesafesi 93,42 m
Durma mesafesi 116,10 m

Ön ve arka freni birlikte kullanarak ideal bir frenleme gerçekleştirdiğinizi düşündüğümüzde bu rakamlar şöyle oluyor.

Hız: 10 km/s
Fren mesafesi 0,14 m
Durma mesafesi 2,18 m

Hız: 50 km/s
Fren mesafesi 8,18 m
Durma mesafesi 19,32 m

Hız: 100 km/h
Fren mesafesi 35,59 m
Durma mesafesi 58,12 m

Bu değerler otomobillerle karşılaştırıldığında şöyle söylenebilir.
-- Sadece arka frenleri kullandığınızda otomobile göre durma mesafeniz iki katına çıkar
-- Sadece ön frenlerle yaklaşık olarak otomobille aynı mesafede durursunuz. (Tabi ki bu kuramsal bir yaklaşım, kimse herhalde yüksek hızlarda sadece ön frenle durmayı düşünmüyordur)
-- Ön ve arka frenleri ideal olarak kullanmayı öğrendiğinizde ise otomobillerden yaklaşık %25 daha kısa mesafede durabilirsiniz.


Bu değerler ideal zemin ve yol koşulları için verilmiştir. Islak zeminlerde, buzlu ve karlı yollarda, yük ya da artçı ile durma mesafesinin arttığı da unutulmamalı...

Yani optimal bir frenle motosikletteki katsayı ABS'li araçtaki katsayıdan daha yüksek. Bu durumda motosiklet daha çabuk duruyor.
 
Katılım
27 Eki 2006
Mesajlar
1,139
Bilgiledirme: Bu mesajı yazan kullanıcının üyeliği iptal edilmiştir.
Bir ekleme daha yapayım.
Biraz önce yüce bilge Google da küçük bir arama yaptım.
Bir arkadaşımız daha önce forumumuzda bir araştırma yayınlamış.
Onun yayınladığı araştırmaya göre

Motosikletin sadece arka frenini sıkarak durmaya kalkarsanız ;
Hız: 100 km/h
Fren mesafesi 93,42 m
Durma mesafesi 116,10 m

Ön ve arka freni aynı anda kullanarak fren yaparsanız;
Hız: 100 km/h
Fren mesafesi 35,59 m
Durma mesafesi 58,12 m

Durma mesafeleriniz yukarıda ki gibi oluyormuş.

Peugeot 206 modelinin 100 km/h hızda durma mesafesine baktım.
39.6 metre....

Şimdi ikinci şık daha iyi gibi görünüyor ama
kazın ayağı öyle değil.
Yani ön ve arka freni ideal oranda sıkacaksınız.
Henüz bunu yapabilen bir sürücü dünyaya gelmemiş. :)

Yalnız ABS sistemine sahip motosikletlerde bu rakamlar mutlaka daha değişik sonuçlar orataya koyacaktır.

Fren mesafesi ayarsızlığı nedeniyle bir yerlere çarparsanız,
- ama bilimsel olarak durmam lazımdı!
mazeretine sığınamayacağınızdan,
Her zaman önünüzde durabileceğiniz mesafeleri bırakmanızda fayda var diye düşünüyorum.

::stretche

Başka bir forumdan alıntıdır

Uydurma bizim forumdan alıntı yapmışın. :p
Mesajları aynı anda yazmışız.
Bende aldım aynı yazıyı.... :mrgreen:
 
Son düzenleme:
Katılım
10 Tem 2006
Mesajlar
20,993
Motosikleti
Forza250-cygnusL
Kim yazmışsa iyi sallamış.....

Eğer ön frenle benle aynı dursun ayakkabılarımı yerim....

Nerden aldın len bunu ?...Kim yazmış?....
Verdiği bilgilerden bişey anlaşılmıyoki zten...Sadace son cümlesi şu....

-- Sadece ön frenlerle yaklaşık olarak otomobille aynı mesafede durursunuz. (Tabi ki bu kuramsal bir yaklaşım, kimse herhalde yüksek hızlarda sadece ön frenle durmayı düşünmüyordur)
-- El ve arka frenleri ideal olarak kullanmayı öğrendiğinizde ise otomobillerden yaklaşık %25 daha kısa mesafede durabilirsiniz.


Buna dayanarak mı motor daha çabuk durur diyosun.....
 
Katılım
27 Eki 2006
Mesajlar
1,139
Bilgiledirme: Bu mesajı yazan kullanıcının üyeliği iptal edilmiştir.
Konuyu Toplam 7 üye okuyor. (7 Kayıtlı üye ve 0 Misafir)
patriote, Khutuck, alp_tunay, cenkmenderes, alonso, TAMER, pg13


Alakası yok ama hazır herkes burdayken biraz reklam yapayım.
topic açtık Bi Allah'ın kulu da girip bakmamış.
Canınız sıkılıyorsa şu benim derdime de bi el atın bi zahmet..


Buradan
 
Katılım
27 Ara 2005
Mesajlar
5,149
Valla ben verdim test rakamlarımı, eğer SS'leden iyi frenaj yapan motor varsa beri gelsin. Bu arada yazdığım Autocar testindeki motoru süren arkadaş da İngiltere Superstock şampiyonu muydu neydi :cat:
 
Katılım
16 May 2006
Mesajlar
2,633
fren ayalarını iyi ayarlamak lazım bi yerlere girmeden once (Tam tartısmanın içine mi düştüm ne :p )
 
Katılım
30 Ara 2005
Mesajlar
4,358
hafif araçlar daha kolay durur. hiç bir trenin 300-400 metreden aşağı durduğunu gördünüz mü:p
 
Katılım
12 May 2005
Mesajlar
1,511
Fizik kurallarına göre durma durumu için etken değerler, asfalt ile lastiğin arasındaki sürtünme katsayısı, aracın ağırlığı (ağır cisimler herhangi ivme değişikliklerine karşı daha dirençlidir, hızlanması ve yavaşlaması için daha fazla ters yönlü güç gerektirirler ) ve hava ile olan sürtünme katsayısı..

Bu konuda uzman değilim sadece fikirlerimi iletmek istiyorum. Madde madde sıralayalım..

Asfalt ile lastik arasındaki sürtünme; Burada lastiğin yere temas yüzeyi değil santimetrekareye uyguladığı basınç önemlidir. Bu noktada daha ağır olan ataç santimertekareye daha yüksek basınç uyguladığı için daha iyi frenaj yapabilecektir. Ancak lastik tipi ve asfalt tipi nedeni ile olan sabit sürtünme katsayısı araç ağırlığı ile değişmeyecektir. Denklemdeki sabit aynıdır, sadece aracın ağırlığı nedeniyle yere uyguladığı basınç artacağından bloke sınırı değişecek ve daha güçlü frenaj imkanı sağlayacaktır.

Şimdi gelelim 2. maddeye; Aracın ağırlığı bizi her türlü ivmelenmede zor sokan bir durumdur. Gerek hızlanırken, gerek yavaşlarken. Sabit hızda giden bir cismi yavaşlatmak için ters yönlü bir güç uygulamak gerekir ama ne kadar ? Bu noktada cismin ağırlığı önem kazanıyor. Daha ağr bir cisme daha yüksek bir ters yönlü güç uygulamamız gerekir. Aynı ağırlıktaki ve aynı fren gücüne sahip iki cismi durdurmaya kalkarsak ağır olan durmamak için daha fazla direnç gösterecektir. Bu durumda bir önceki madde belirtilen ağırlık iyidir durumu terse dönecek ve aleyhimize olacaktır. Bu nedenledirki aynı tek sürücülü bir motosiklet, artcılı motosikletten her zaman geç duracaktır.

3. madde için yapabileceğimiz birşey yok. Yani hava sürtünmesini biz değiştirmek için en fazla motorun üstünde olabildiğince dik durarak yapay paraşüt etkisi yaratmak olacaktır. Hava sürtünme katsayısı bir motor bir cruiser'a göre çok daha az sürtünme katsayısına sahip olacağından bu aleyhine bir durumdur. Ama bu olay frenajda çok ciddi fark yaratmayacak, çünkü çıktıkları hızlar arasında ciddi farklar ve teknoloji olayı var.. Bunu daha açık söylemek gerekirse hız denemesi yapılan 600-700 km/h hızlara çıkan arabalar ya da bazı uçaklar ve uzay mekikleri durmak için arkalarında paraşüt açarlar.. Sanırım burada bir sorunumuz yok. Bizim konumuzda bu hava sürtünmesi bize çok ciddi mesafe kazandırmayacaktır.

Gelelim neticeye, motor ile araba arasında önemli bir fark vardır. O da ağırlık transferi.. Motorda ön fren ile dururuz (arka fren kullanılmaz demiyorum ama etkisi ön frene göre oldukça zayıftır). Araba ise 4 tekerleği ile durur.. Motorda olduğu kadar ağırlık transferi arabada yaşanmaz.. Ayrıca motosiklet lastiklerinin teknoloji olarak (porsche, ferrari gibi araçlar için yapılan lastiklerden söz etmiyorum) motosiklet lastikleri bir kaç gömlek üstündür. Bizim en büyük avantajımız bu. Gerekli şekilde frenajla standart arabalardan daha kısada motosikletlerin durabileceğine inanıyorum (kesin birşey diyemem test edilmeden.. Sadece fikrim). Eğer ağırlık bu kadar önemli olsa idi tren iyi dururdu konusunu açan arkadaşın sürtünme katsayısı vs. ile ve 2. maddededi olayla ilgilenmeden bunları söylediğini düşünüyorum. Tren metal zeminde gidiyor ve aşırı ağır.. Kıyas olamaz.. Ama yakın örnek verecek olursa yüklü bir kamyonun niye ağır gittiğini örnek verebilirim. O kadar ağır diye iyi durabilecek olsalar niye rampa aşağı 5 km/h ile iniyorlar??? Ayrıca F-1 araçları 500-600 kg. gibi çok düşük ağırlığına rağmen çok kısa mesafede duruyor.. Karşılaştırma yaparken trenleri uçakları değil aynı zemin üzerinde seyreden araçlara bakalım lütfen. Şunu iddia edememem ve kimse de etmesin ki çok teknolojik ve düşük ağırlıklı, teknolojik lastikli arabalar motosikletten kısa duramaz.. Bence durur, bir ferrari bir motosikletten iyi durabilir elbette. Ama bir tofaş, bir clio vs. değil..

Sadece kişisel yorumlarımdır.. Burada onu okudum bunu okudum diye ahkam kesmeye gerek yok zaten. Bir çoğumuz üniversitede fizik okuduk. Üniv.'de fizik okumakla herşey biliniyor değil.. Öptüm hepinizi :)
 
Katılım
10 Tem 2006
Mesajlar
20,993
Motosikleti
Forza250-cygnusL
Bir cbf 150 bir cbr125 te tofaştan önce duramaz ....

Genel anlamda konuşuyoruz zaten......
 
Katılım
30 Ara 2005
Mesajlar
4,358
asvaltla lastik sürtünmesi denmiş ama durma da lastik kaymıyor ki. disklerle balatalar arasındaki sürtünme önemli bence.

zaten yüksek hızda motosiklette lastiği kaydırırsanız kısa mesafede durursunuz ama bir daha durma şansınız olmaz:p

basınç sürtünme karıştı ortalık. test yapalım bence:mrgreen:

benim fikrim aynı fren sistemine ait tren:p , otomobil ve motosikletten oluşan test araçlarını belli bir hızla durdursak. sonuç ne olur.
 
Son düzenleme:
Katılım
10 Tem 2006
Mesajlar
20,993
Motosikleti
Forza250-cygnusL
asvaltla lastik sürtünmesi denmiş ama durma da lastik kaymıyor ki. disklerle balatalar arasındaki sürtünme önemli bence.

zaten yüksek hızda motosiklette lastiği kaydırırsanız kısa mesafede durursunuz ama bir daha durma şansınız olmaz:p

basınç sürtünme karıştı ortalık. test yapalım bence:mrgreen:

benim fikrim aynı fren sistemine ait tren:p , otomobil ve motosikletten oluşan test araçlarını belli bir hızla durdursak. sonuç ne olur.

Biraz daha açarsan seviniriz.....Tam olarak anlayamadım anlatmak istediğini....:silent:
 
Katılım
8 Tem 2004
Mesajlar
7,735
İspat önemli, oy çokluğuyla olacak iş değil bu :)

Galileo dünya dönüyor dediğinde anket açsalarmış dünya dönmüyor olacaktı :)
 
Katılım
12 May 2005
Mesajlar
1,511
asvaltla lastik sürtünmesi denmiş ama durma da lastik kaymıyor ki. disklerle balatalar arasındaki sürtünme önemli bence.

zaten yüksek hızda motosiklette lastiği kaydırırsanız kısa mesafede durursunuz ama bir daha durma şansınız olmaz


Balata sadece gücü ulaştıran parçadır. Gücü uygulayan lastiklerdir. Balatanın iyi olması sadece daha yüksek güç aktarmanı sağlar. Ama gücü yola uygulayacak olan lastiklerindir. Sürtünme katsayısını da lastiğin ham maddesi ve asfaltın yapısı etkiler.

Lastik bloke olduğunda kontrolü yitireceğinden ve aynı yüzeyin kızaklama süreci boyunca aşınma nedeni ile sürtünme katsayısının düşeceğinden fren mesafen uzayacaktır. Lastikler belirli ısıdan sonra tutunma kabiliyetini kaybederler. Bu nedenle yüksek sürat yapan araçlarda lastiklere doğru soğutma kanalları mevcuttur..
 
Katılım
30 Ara 2005
Mesajlar
4,358
Biraz daha açarsan seviniriz.....Tam olarak anlayamadım anlatmak istediğini....:silent:

mesela 150 km/h hızla fren testi yapacaksınız. Lastikler kaymadan durursunuz heralde. Lastiğin sürtünmesinin çok önemli olduğunu sanmıyorum yani.

Asıl önemli olan diskteki sürtünme kuvveti. Ağırlık fazlalaştıkça disklere gelen kuvvet fazla olacaktır ve ters yöndeki disk-balata kuvveti yetmeyecektir.

off yeter kafam şişti:p
 

Bu konuyu görüntüleyen kullanıcılar

Yeni mesajlar

Çok Beğenilen Mesajlar

Üst