Sarıkamış ta Donan Ordu
Sarıkamış ta donan ordu Türk tü.
Eksi derece hava, karlar kürktü .
Destanı yazmaya Tarihte ürktü.
Yazılmadı ,yazılmaz böyle destan.
Can feda bu vatan için esastan

Çölden gelmiş yazlık üniformalı .
Soğuğun üstüne ,açlık sofralı.
Doksan üç harbiden ordu yaralı
Yazılmadı,yazılmaz böyle destan
Kabardı göğsümüz gururdan, yastan.

Alman Karargâhı komut merkezi.
Kendi çıkarına savaşın tezi.. .
Kesmiş yardıma Rus, Karadeniz'i.
Melbusat gemisi arada battı
Çölden gelen asker karlarda yattı
Dünya savaşının en acı sonu
Oysa Sarıkamış değildi konu..
Nasıl düşünmedi bir devlet bunu.
Alamadık sonuçta Kars'ı ,Rus'tan
Kim sorumlu kim acaba bu kâbustan

Her sene anarız Sarıkamış ı..
Akmadan gözlerde donar göz yaşı.
Atmadan tek mermi verdik savaşı
Geçilmez ;donuldu nihayet karda..
Bir Mustafa Kemal gerekti burda.
Orhan Afacan İzmir. 4.1.2021
Sarıkamış Şehitleri
Sarıkamış Şehitleri Hikayesi
Yıl 1914
Yer Sarıkamış
Sarıkamışta 60 bini donarak olmak üzere 78 bin şehit vermiştik.
1914 yılının 15-22 Aralık tarihleri arasında, Sarıkamış yakınındaki Allahuekber dağlarında, Karsı Ruslardan geri almak için harekata katılan 60 bin asker donarak öldü.
Başkumandan vekili Enver Paşa büyük bir güçle, Rusları hiç beklemedikleri bir yerden, Allahüekber dağlarından aşarak vurmayı ve Karsı yeniden vatan topraklarına katmayı hedeflemişti.
Allahuekber dağlarının yer yer 2-3 bin rakımlı geçitlerinde ısı sıfırın altında 30 dereceye kadar düşüyordu. Türk askerlerinin büyük bölümü ise çölden gelmişti ve üzerlerinde yazlık üniformalar vardı.
Sarıkamışta dondurucu soğuk altında askerlerimizin durumunu Kurmay Subay Şerif Bey Sarıkamış adlı kitabında şöyle anlatıyor:
Yol kenarında karların içinde çömelmiş bir asker, bir yığın karı kollarıyla kucaklamış, titreyerek, feryat ederek dişleriyle kemiriyordu. Kaldırıp yola sevketmek istedim. Beni hiç görmedi. zavallı çıldırmıştı. Bu suretle şu lanetli buzullar içinde biz belki on bin kişiden fazla insanı bir günde karların altına bıraktık ve geçtik.
Rus Kafkas Ordusu Kurmay Başkan Vekili Dük Aleksandroviç Pietroviç Sarıkamışta gördüklerine anılarında şöyle yer vermiş:
İlk sırada diz çökmüş 9 kahraman. Mavzerleriyle nişan almışlar, tetiğe asılmak üzereler ama asılamamışlar
İkinci sırada cephane taşıyanlar var, sandıkları bir avuçlamışlar ki, kainattan hırslarını almak istiyor gibiler. Öylesine kaskatı kesilmişler
Ve sağ başta Binbaşı Nihat. Dimdik ayakta, başı açık, saçları beyaza boyanmış, gözleri karşıda
Allahuekber dağlarındaki son Türk müfrezesini teslim alamadım. Bizden çok evvel, Allahlarına teslim olmuşlardı.
Allahuekber dağları, 37 bin şehit verilerek aşıldı ve Sarıkamış kuşatıldı. Sarıkamış kuşatma harekatı aşırı soğuk ve açlık yüzünden, hedef ele geçirilemeden, 5 Ocak 1915de sona erdi.
Osmanlı Ordusu bu dağlarda, 60 bini donma sonucu tam 78 bin şehit verdi. Rus birlikleri de bu savaşlarda 32 bin askerini kaybett