biraz bu olaya netlik getirmek lazım. senin motorun mekanik yapısını bilmediğimden bi araştırma yaptım. gördüğüm kadarı ile senin motorun bütün yataklama sistemleri rulmandan oluşuyor.
iki çeşit genel yataklama sistemi vardır.
1 - burçlar
2 - rulmanlar.
burçlar bildiğimiz boru şeklinde ince bir kalınlığı olan ve çok hassas ölçülerle hazırlanmış yağlama yapıldığında son derece kaygan olan parçalardır. mesela yatağın içi krank miline, dışı piston koluna oturur. burç, ikisi arasında dönerek yağ tabakası ile birlikte aşınmayı çok az'a indirip motor gücünü çok fazla aktarırlar.
rulmanlar ise iki bilezik arasında dönen bilyalardır. bilyalar birbirine en fazla birer noktadan dokunduğu için, güç aktarımı için çok fazla yüzeye sahip değildir ( burçlar, bütün bileziği dokunduğu için çok iyi güç aktarırlar ) bu yüzden güçlü motorlarda rulman tercih edilmez.
yüksek devirli ve güçlü motorlarda güç aktarımının kolay verimli ve uzun ömürlü olması için burç yataklar tercih edilir.
rulman yataklar ise daha ziyade daha güçsüz motorlarda tercih edilir.
motorun yatak sarması için öncelikle burçlu bir yataklamaya sahip olması lazım. tvs burçlu değil. rulmanlı.
burçlar, yağsız çalışmaya kesinlikle dayanamazlar. kısa süre bile yağsız kalsalar hemen deforme olarak hem kendilerini hem de krank ve piston kollarını aşındırıp ölçülerini bozar. burçlu sistemlerde burçlar yağsız kalıp deforme olduğunda, piston kolları, krank ve diğer burçlar yüzünden aşınan parçaların ya değiştirilmesi gerekir, yada uygun şekilde dolgu yapılıp yeniden orjinal ölçüsüne getirilmesi gerekir.
rulmanlar yağsız çalışmaya bir uzun süre dayanabilirler.
şu şartlarda, senin motorunda şunlar olmuştur.
motor yağı boşalsa bile, eğer daha önceki yağ dolumunda tam sentetik yağ koydunsa, motor yağı metal yüzeyde uzun süre kalır.
bu süre içerisinde piston ve diğer donanımlarda az da olsa yağ bulunmaktadır. motor çalıştıkça ısınmaktan dolayı bu yağ yanarak özelliğini kaybedene kadar motoru korumaya devam eder.
200 metre boyunca gittikten sonra motorun stop etmesi çok normal. çünkü yağ kalmadığı için soğutma olmadığından metaller genleşir ve bu hiç hoş değildir. motoru kapattığınızda bu genleşmenin eski haline nasıl döndüğü önemli.
Ustaya götürdüğünüzde ustanın mantıken yapması gerekenler şunlar :
- krank kolunu uygun bir şekilde elle çevirmeyi deneyecek. eğer rahat bir şekilde döndürebiliyorsa ve uzun süre boyunca da rahat şekilde döndürmeye devam ederse, motorun çalışmasını olumsuz etkileyecek bir problem yoktur diye düşünecek.
- yağ tapasını takacak, yağ filtresini değiştirecek ( mutlaka yapmasını sağlayın ) yağ doldurup motoru çalıştırmayı deneyecek. yağsız ve uzun süre beklediğinden yakıt sistemi de yakıtsız kalmış olma ihtimalinden dolayı ilk marşı alması biraz uzun sürecek.
- eğer çalışırsa motor sesini dinleyerek mekanik bir sıkıntı olup olmadığını anlamaya çalışacak. uzun bir süre motor sesini dinledikten sonra mekanik bir sıkıntıyı ifade eden sesler duymazsa sıkıntı yok
yola devam.
- eğer çalışmazsa, elinde motorun kompresyonunu ölçen aletleri varsa, motorun sıkıştırmasını ölçecek. yeterli sıkıştırma yapmıyorsa muhtemelen motoru açması gerektiğini söylecek. bu biraz dert.
- yeterli sıkıştırma yapmama sebepleri çok değişken olsa da, pistonlardaki segmanlar hasar görmüş olabilir. egzantrik milleri hasar görmüş olabilir. bunlar dışında yağsız kalmaktan dolayı sıkıştırmayı zayıflatacak bir arıza pek söz konusu olmaz.
- yeterli sıkıştırma yapıyorsa pek mekanik bi problem var gibi görünmüyor neden çalışmadığını anlayamıcak
marş denemeye devam edicek...
- eğer motorun stator'u motor yağı içerisinde çalışıyorsa, motorun yeterli elektrik üretip üretmediğine ateşlemenin düzgün olup olmadığına bakacak.
- yukardaki adımlarda, sıkıştırma oranı yeterli görünüyor ve motor sağlıklı duruyorsa, muhtemelen stator, konjektör gibi kısımlarda problem arayacak...
eninde sonunda gerçek bir ustanın eli değmesi gerek.
yine de krank kolu elle çevrilmeden birşey söylemek zor. kendi imkanlarınızla çevirmeyi pek denemeyin bence. 100 liralık masraftan kaçarken daha fazla masraf yaratabilirsiniz tecrübeniz yoksa...
ben kendi gt650'min alt yağ tapasını biraz fazla sıkınca yalama oldu. kendim diş açma klavuzu alıp biraz büyük diş açıp biraz büyük bi vidadan tapa yaparak işimi gördüm. ama benim mekanik ve teorik deneyimim çok fazla... bu tür çalışmaları teorik bilginiz olsa bile pratiğiniz yoksa veya çok az ise bırakın güvendiğiniz bir usta yapsın.
