büyük lastik takmayla ilgili olarak, geniş takarsak daha güvenli süreriz, motor daha iyi yol tutar diye biliyoruz ama bu yabancılardan alıntı yaptığımız yazı tam olarak bizim bildiğimizin tersini söylemiş... son hız ve hızlanmanın biraz düşeceğini biliyoruz tamam, motoru yatırırken geç tepki vermesine yani birazcık hantallaşmasına da amenna yani numaralandıracak olursak 1, 2 ve 4. satırlara katılıyorum... ama 3, 5 ve 6. satırlara katılmıyorum...
3. kısım çok açık değil mi? Lastik genişledikçe rüzgara daha fazla direnç gösteriyor işte :silent: Yani akılda ufak bir etki gibi izlenim bırakabilir ancak sürat arttıkça lastiğin rüzgardan nasıl etkilendiğini kestirmez zor. Kaldı ki ne olursa olsun, geniş bir cisim rüzgardan daha fazla etkilenir.
Diğer konuyu ise biraz uzunca açıklayalım; Lastikteki genişlik arttıkça sürtünme alanını da artar ve yol tutuşu iyileşir ancak sürtünen alandaki basınç azalır bu da yol tutuşu kötüleştirir. Yani yüzey alanının genişlemesi yol tutuş açısından bir yandan +, bir yandan - etki yaratmaktadır. Aynı şey inceltilen lastik için de tam tersi şekliden söz konusudur. Peki bunun en iyi olduğu yer neresidir?
Motosikletler veya arabalar için ağırlık/güç oranı başta olmak üzere, kullanım amacı, tasarım, aerodinamik gibi etkenlerden dolayı optimum bir lastik genişliği ve yanak yüksekliği belirlenir. Bu değerlerin altına veya üstüne çıkmak çoğu zaman performans kaybı olarak bize geri döner. Ancak bazı araçlar kullanım amacı ön planda tutularak belirlenmiş lastik ebatlarına sahiptir. Mesela benim önceki motorum Hyo-RT125_Karion gibi. 125cc ve arka teker genişliği 180 idi. Güçsüz motoru ile o kalın tekeri döndürebilsin diye de jant çapını 14" yapmışlardı(teker çapı büyüdükçe tekeri döndürebilmek zorlaşır). Peki neden böyle ufak bir motora 180 lik bir lastik takmışlardı? Kullanım amacından ötürü... O motor topraktan ziyade kumsal gibi yerlerde kullanılsın diye üretilmiş. Geniş lastik tabanıyla kuma gömülmesin diye. Ha ben o lastik yerine 120 lik bir lastik taksaydım elbette performans kazanacaktım(şehir içinde) ancak kullanım amacımdan uzaklaşacaktım.
Benim motorum kumsal amaçlı idi. Ancak yollarda gördüğümüz motorların çoğu asfalt/şehir içi kullanım amacına yöneliktir. Bu tür motorlarda yakıt tüketimi+yol tutuş+dayanıklılık gibi faktörlerin göz önüne alınması sonucunda lastik ebatları belirlenir. Yani sen YBR'nin lastik ebatını değiştirirsen illaki bu saydığım faktörlerin birinden(birkaçından) ödün vereceksindir.
5 ve 6. kısımlar aynı şey aslında. İlk dediğim gibi lastik genişledikçe basınç azalır. Basıncın azalması da yağmur ve kar gibi zeminlerde iyi değildir. Çünkü böyle zeminlerde basınç yüksek(lastik dar) olmalı ki karı ve yağmuru kesip, daha derinlere(asfalta mümkünse) temas edelim. Aksi taktirde geniş bir lastik ile karda ve yağmurda gemi misali yüzersin. Aynı durum asfalt içinde geçerlidir. Masanıza kaleminizin 2 ucunu da eşit şekilde bastırarak sürtün. İnce tarafı masayı kazımaya yönelir ve daha iyi tutuş sağlıyormuş hissi verir. Fakat çok bastırırsanız da ucu kırılır.
Bunu lastiğe uyarlarsak da; ince lastik yola daha fazla basınç yapar ve tutunur(yolu yarmak istiyormuş gibi). Ancak gereğinden ince lastikte ise bu basınç iyice artar ve lastiğin kapasitesini, lastikteki kavuçuğun tutunma direncini aşar. Sonuç, lastik tam kapasite ile çalışamaz. Yine kayma eğilimi gösterir. Çünkü maruz kaldığı gücü karşılayamamaktadır. Ayrıca viraj gibi yatay yüklere maruz kaldığı durumlarda burkulma eğilimi gösterir(kırılan kalem ucu misali).
Bu sebeptendir ki optimum lastik ebatlarından ne daha kalını ne de daha incesini tercih etmek parlak bir fikir değildir. Yani en azından bir şeyden kazanırken başka birşeyden kaybederiz.
Çok uzun oldu ama açıklayabilmişimdir umarım.
