Aklı başında şirketler forward kuru alıp buna göre fiyat açıklıyorlar. O nedenle fiyatların zınk diye düşmemesi son derece normal.
Merak eden aşağıda yaşadığımız örneği okuyabilir.
Geçmişte uzun müddet dünya çapında tanınmış Japon bir üreticinin Türkiye distribütörlüğünü yaptı.
Öncelikle her yıl aralık ayında, yeni yılın mal alım taahüdlerini vermemizi isterlerdi.
Belli bir minimum kotası olurdu. Eğer o kotayı tutturamazsanız distribütörlüğü kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalırdık.
Siparişimizi geçerdik fabrikaya.
Fabrika akreditif olmadan siparişi kabul etmez.
Akreditif: Kabaca alıcı ve satıcının istek ve şartlarının yazıya dökülmesi, bunun alıcı, satıcı ve her iki tarafın bankasının kabul ederek taahüd etmesi işlemidir.
Akreditif işlemleri başladığımız andan itibaren 2 hafta civarı tutmaktaydı. Fabrika illaki akreditifte kusur bulur veya ilave yaptırır şartlara.
Genelde 2 hafta süren akreditif görüşmelerinin ardından fabrika siparişi kabul eder.
Malın fabrikadan çıkışı çoğunlukla 2 ay sürerdi. Bundan sonra sevkiyata geçilirdi.
Sevkiyat yaklaşık 1 ayı bulurdu. Bu süreyi aşağı çekmek mümkün ancak o taktirde navlun bedeli artmakta.
Siparişi vermeye karar verdiğiniz andan itibaren,
2 hafta akreditif işlemleri
2 ay imalat süresi
1 ay nakliye sonrası mal Türkiye gümrüklerine inmiş olurdu.
Ettimi 3.5 ay.
Malın gümrükten çekimi illavelakin uzar. Yok TSE, yok üniversite raporu gibi işlemler zaman alır.
2 hafta gibi buna giderdi.
Netice olarak, işlemlere başladığımız andan itibaren malın gümrükten çekilmesi 4 ayı bulurdu.
Bu malı Türk Lirasıyla satacağım, Japon Yeni veya anlaşmaya göre Dolar alıp üreticiye parasını göndereceğim.
Üretici, akreditifi kabul ettiği andan itibaren 4 ay sonra ödememi alırım diyor. Benim bankam bunu kabul ediyor. Doğal olarak benden karşılığında ipotek türü teminat alıyor.
Şimdi, ben bugün sipariş işlemine başlıyorum, 4 ay sonra malım gümrükten çıkıyor. 15 gün sonra yabancı para cinsinden ödeme yapıyorum. Ama malı yurt içinde TL olarak satıyorum.
Bu bir risk. Riski ben üstlenirsem kumar olacak.
Bu durumda riski satın almam grek. Öngörülebilir risk için, akreditif açılırken kendi bankama 4.5 ay sonra döviz/dolar alım taahüdü veriyorum.
Bankada bana bir kur veriyor.
Bu kur bugünkünden alağıda olabilir, yukarıda.
Diyelim bugün işlemlere başladım. Dolar 8 liraydı. Bankadan 4.5 ay sonraya forward kuru aldım. 8.5 lira verdi banka.
4 ay sonra mal geldi. Ama dolar düştü 7 liraya.
Banka çatır çatır 8.5 liradan doları size satar, üreticiye gönderir.
Şimdi ben 1 ay önce yeni fiyat listesi yayınlamıştım.
Kuruda mecburen 8.5 tan hesap ettim.
Ama kur 7 lira.
7 liraya göre liste yaparsam zarar edeceğim.
Elimdeki malı 8.5 kurdan hesapladığım listeden satarım.
Yeni mal siparişimde banka 7 liradan kur verirse, fiyatlamamı buna göre yaparım.
Kabaca işleyiş bu şekilde...