Arkadaşlar merhaba ve iyi bayramlar ,lastik imalatı ve üretimi hakkında birkaç bilgi paylaşmak isterim.Tecrübelerim, İki buçuk yıl kadar Pirelli lastik fabrikasında arge ve kalite kontrol müh olarak çalışmam, çalıştığım departmanda ise motor sporları için lastik üretilmesi, bu lastiklerin de ,wrc , Ferrari , Porsche cup ,gp3 ve şu anda formula 1 gibi performans yarışlarında kullanılması ile sınırlıdır .
Motosiklet lastiği imalatı konusunda hiç bir tecrübem olmadığınıda belirtmek isterim.
Lastik üretim sürecini ilk faz ve ikinci faz olarak, imalat sırasına göre ayıra biliriz.Her iki fazında imalatı ayrı makinalarda yapılmakta .Özel imalat yüksek hız lastikleri ise her iki fazında aynı makinada yapılabilindigi makinalarda üretilmekte burda amaç iki parçanın da en az sapma ile aynı eksen üzerinde olması (balans etkisinin azaltılması) ve iki proses arasında lastik üzerinde bir sonraki işleme kadar yabancı madde girmesini engellemek tir.tabiki otomasyon sayesinde üretim süreside ciddi oranda azalmakta .Lastiklerin sırtları yani bizim için yola değen kısımları dersek yol şartı ,pist in şekli (sağa veya sola virajlarin çok olmasına göre ) asimetrik olarak bile yapılabilinmekte.Konfeksiyon işlemi biten lastikler ise pişirilme sürecine kadar çok fazla bekletilmeden hemen yatay olarak sıraya konup üretime alınmaktadır .
Lastik pişirme süreci kullanılan meskole yapısı ve lastik kullanım amacına göre çok uzun olmayan sürelerde ,iç tarafı içine giren sıcak su torbası ,dış taraftan ise çoğunlukla alüminyum yapılmış ve dıştan yine buharla ısıtılmış kalıplar ile aynı anda pişirilerek yapılmakta .
Lastik pişirme süreci sadece bu işlem ile tamamlanmayıp yol daki kullanım ömrü sırasında oluşan ısı ile devam edebilmektedir.
Biraz uzun oldu ama lütfen arabanizada lastik alsaniz ,lastiğin dışı kadar içinede bakmanizi ,özellikle lastiğin topuk dediğimiz ve janta oturan kısmını her iki elinizle kontrol edip sağ ve sol taraf arasında bir fark olup olmadığı dikkat etmenizi tavsiye ederim .
Lastiğin en zayıf yanının yanak dediğimiz sırt ile topuk arasında olan ve çoğunlukla kaldırıma sürttüğümüz kısım olduğu,bu kısımda sırt ile temas noktası olduğu için lastik içinde oluşan ısının, lastiği yüksek hızda bu birleşim noktasından en çok zorladığını de belirtmek isterim.
Hız lastikleri genelde ilk fazda kumaş kuşak kullanılarak 2 katmanla ve üzerine konan sırt tan ibaret olmakta (toplam 3 katman) ,
(Burda kuşak demek istediğim malzeme kord bezi üzerine meskole sıvanarak yapılmış bir malzemedir)
daha çok toprak ve taş görebilecek lastikler ise bu katmanların sayısı 5 kadar çıkmakta ve kullanılan kuşaklarda iplik ve metal olanlar bulunabilmektedir.
Özetle hız lastikleri hafif olmasi için az kuşaklı , sürtünmeden oluşan ısının lastiğin omuz bölgesini yirtmaması içinde kuşaklarda metal tel yerine özel iplikler kullanılması tercih edilmektedir .Sırt dedigimiz kısımda mümkün olduğunca ince tutulmakta.Buraya kadar bahis etmek istediğim kısım en fazla 1 yarışlık ömrü olan lastikleri kapsamakta.Normal kullanım için tercih edilen lastiklerde ise kullanılan kuşak sayısı 3 + sırt malzemesi ile beraber 4 katmandan oluşmaktadır.Sirtta kullanılan malzemeler ise orta sert olarak tercih edilmekte .Burda amaç değişik yol koşullarında performans sağlamak ve uzun km ömrü dur.Leven arkadaşın önerdiği battlax serisi bu amaçla bana tercih edilebilinir gibi gelmekte , tabiki motor lastiği tercihi ve tavsiyesi kullanım tecrübesi benden çok daha fazla olan kişilerce daha doğru onerilebilinecegini tekrar belirtmek isterim.