Supap, Supap Ayarı, Supap Gezmesi, Çoklu Supap ve Değişken Supap Zamanlaması Nedir?

Katılım
4 Ocak 2015
Mesajlar
606
İçten yanmalı motorlar basit olarak, silindir yanma odasına emme supapları aracılığı ile alınan yakıt ve havanın patlatılması, böylece oluşan basıncın tekerlere iletilmesi ile hareketin sağlanması, yanmış gazların ise egzoz supapları aracılığı ile boşaltılması esası ile çalışır.

Supap (Halk diliyle sibop / İng. valf) içten yanmalı motorlarda yakıt-hava karışımını veya sadece havayı motor silindir içine alan ve yanmış egzoz gazının çıkışını kontrol etmeye yarayan alettir.




Supaplar, tipik olarak krank milinin yarı hızında dönen bir eksantrik (kam) mili tarafından çalıştırılır.

Supap boşluğu, supap itici ile supap gövdesi arasında, supabın tamamen kapanmasını sağlayan küçük boşluğu ifade eder.

Mekanik supap ayarlı motorlarda aşırı boşluk, supap dizisinden gürültüye neden olur (Şıkırtı olarak duyulan ses).

Çok küçük bir supap boşluğu, supapların düzgün kapanmamasına neden olabilir.

Bu, performans kaybına ve muhtemelen egzoz supaplarının aşırı ısınmasına neden olur.

Tipik olarak, supap boşluğu (motosikleti üreten firma aksini önermemişse) maximum her 30.000 km’de bir yeniden ayarlanmalı, yani supap ayarı yapılmalıdır

Çıplak bir motor tasarlanırken, emme ve egzoz supaplarının açılma ve kapanma süreleri hassasiyetle ayarlanır.

Böylece maksimum güç elde edilmeye çalışılır.

Ancak motora egzoz manifoltu ve egzoz eklenince, yanmış gazların egzoz supabından atılması bir miktar engellenmiş olur.

Bu nedenle egzoz motora eklenince, emme ve egzoz supaplarının açılma ve kapanma süreleri tekrar ayarlanır.

Yani biraz öne alınır, böylece egzozun tıkama işlevi önlenmiş olur.

Egzozdan geçen yanmış gazların herhangi bir şekilde kolaylaşması veya zorlaşması durumunda, bu hassas ayar bozulmuş olur.

Egzozdan geçen yanmış gazların herhangi bir şekilde kolaylaşması, egzozun delinmesi, susturucunun hasar görmesi vs. gibi nedenlerden olur.

Zorlaşması ise egzozun herhangi bir bölgesinin kurum, pislik vs. gibi nedenlerle tıkanması sonucu olur.

Her iki durumda da akaryakıt tüketimi ARTAR, motorun ömrünü KISALIR.

Konunun bu önemini bilmeyen kişilerce (daha çok Apaçi gençlerce) sık sık yapılan “egzozu değiştirdim”, “egzozdaki susturucuyu çıkardım” gibi uygulamalar kesinlikle ve kesinlikle akaryakıt tüketimini ARTTIRIR, motorun ömrünü KISALTIR.


Ancak bir egzoz, o motor için özellikle tasarlanmış bir egzoz ise veya firma tarafından belirli modeller için önerilmiş ise, egzoz değiştirmekte bir sakınca yoktur, hatta fazla verim dahi alınır.

Egzozdan geçen yanmış gazların herhangi bir şekilde kolaylaşması gibi durumlarda, makine mühendislerinin ve motorcuların “supap gezmesi” denen olay gerçekleşir.

Bu konuyu ve zararını makine mühendisleri ve motorcular iyi bilir.

Silindir üst bölgesine geren hava/benzin karışımı veya havanın daha kolay ve fazla girmesi, yanmış egzoz gazının da daha kolay ve fazla atılması için, silindir kapağına 1 yerine 2’şer adet emme ve egzoz supapı tasarlanır.

Bu şekilde tasarlanan çoklu supapa sahip bir motor, tekli supap tipine göre daha fazla BG ve tork üretir, daha az yakıt yakar.

Değişken supap zamanlaması (VVT - Variable Valve Timing), değişken zamanlı supapların kullanıldığı motorlarda, motorun çalıştığı farklı devir saati aralıklarında, motorun daha verimli çalışması için eksantrik (kam) milinin dönüş fazında kayma oluşturmaya yarayan sistemdir.

Bu sistemi ilk defa 1990’lı yıllarda Toyota icat etmiştir.

VVT sistemi, iki hidrolik kontrollü bir eksantrik (kam) fazlama sistemidir.

Sistem, kayış veya zincirle hareket ettirilen eksantrik (kam) mili ile emme eksantrik mili arasındaki ilişkiyi ayarlayarak, emme supaplarının gidişatını değiştirir.

Sadece bilgisayar kontrollü olarak çalışır.

Eski teknolojiye sahip araçlarda byulunmaz.

Sistemin VVTL-i, Dual VVT-i, VVT-iE, VVT-iW ve Valvematic gibi birçok çeşidi vardır.
 
Son düzenleme:
Katılım
16 Şub 2011
Mesajlar
8,913
Hocam subap kelimesini o kadar çok vurgulamışsın ki subapsız motorlarda var diye yazasım geldi :D
 

Bu konuyu görüntüleyen kullanıcılar

Yeni mesajlar

Çok Beğenilen Mesajlar

Üst