- Katılım
- 13 Eyl 2013
- Mesajlar
- 3,093
- Konu Yazar
- #1
yıllardır motosiklet kullanan ve çok fazla motosiklet değiştirmiş biri olarak, bu konuda rehber olmak isterim.
öncelikle belirtmeliyim ki, ikinci el motosiklet almak başlı başına bir iş. şüpheci olmak çok önemli. bu zamana kadar hem kendime, hem arkadaşlarıma motosiklet almaya gittim ve binbir çeşit insanla uğraştım. sadece teknik değil, genel olarak da ele alacağım.
birinci bölüm - motosikleti almaya gitmeden önce.
bir motosiklet ilanına baktınız ve beğendiniz;
-ilanın açıklamasını, fiyatını, ilan numarasını ve fotoğraflarını ekran görüntüsü alın.
-bir motosiklete bakmaya gideceğim zaman kesinlikle ve kesinlikle zaman sınırıyla gitmem. yani "o saatte işten çıkıyorum, sonra noter kapanır" falan mevzularından bahsediyorsa, kulağınızı tıkayın ve vakit sorununuzun olmadığını söyleyin. bir gece kalırım, yarın alırım diyebilirsiniz.
-motosikleti kesinlikle 'soğuk' yani motoru çalıştırılmamış hâlde görmeye giderim. bunu mutlaka bakmaya gitmeden bir gün önce satıcıya belirtin. motor çalıştırılmasın, olduğu yerde görün. çünkü eğer motosikletin motor kısmında bir arıza varsa, motosiklet soğukken çalıştırıldığında belli edebilir, ses yapabilir fakat ısınınca toparlayabilir ve o ses gelmeyebilir. ama aslında arızalıdır.
-motosikleti geleceğiniz gün için yıkamasını isteyin. motosikletin üstündeki kirler ve tozlar kusur gizler. bu sebeple yıkanmış olarak görmek istediğinizi belirtin.
-almaya gideceğiniz motosiklette performans egzozu varsa ve susturucusu takılı değilse mutlaka şüpheye düşün. egzoz, motordan gelen sesleri duymanıza engel olacağı için, motorda bir arıza olma ihtimali yüksek olacaktır. daha önce, sırf bu sesler duyulmasın diye egzoz takılmış bir motosiklete denk geldim. bu sebeple motosikleti almaya gitmeden yanınıza mutlaka bir bez alın. sebebine geleceğiz.
-bir motosikletin hasar kayıtsız olduğu kazasız olduğu anlamına gelmez. tabii kazalı olduğu anlamına da gelmez ama şüpheciliği elden bırakmıyoruz. motosikleti almaya gitmeden mutlaka ruhsatın fotoğrafını talep edin. ve şase numarasından hasar kaydı ve tüvtürk muayene km sorgulama sayfasından sorgu yapın. fotoğrafı silmeyin, lazım olacak.
-kapora dediğiniz şey, adamı bağlamaktır. yarın gidip alacağınız motosiklet için kapora göndermeyin. ben çok nadir bu zamana kadar kapora gönderdim. uçak bileti veya otobüs bileti göndermeniz yeterli olmalı karşı taraf için. fakat adamı 1 hafta bağlayacaksanız ve bekletecekseniz, bir kapora göndermeniz uygun düşer. kapora sözdür ve ciddiyetinizi gösterir. tekrarlıyorum, yarın gidip alacağınız bir motosiklet için veya kararsız kaldığınız bir motosiklet için göndermeniz pek mantıklı değil.
bölüm 2 - motosikletin yanına vardınız
alt bölüm 1 - motosiklet çalıştırılmadan yapılan kontroller.
-motosikletin ruhsatını isteyin ve ruhsatla motosikletin motor numarasını ve şase numarasını karşılaştırın. scooterlarda şase numaraları saçma sapan yerlerde oluyor, gitmeden googleda aratın mutlaka örneğin (kymco people s vin number) gibisinden. çoğu motosiklette şase numarası motosikletin ön tarafında mesnet bağlantısının olduğu noktada sağda veya solda oluyor.
bu ruhsat karşılaştırmadan sonra bir sorun yoksa devam edelim.
-ön amortisörlere bakarak başlayalım. siz gelmeden önce temizlenmiş olabileceği endişesiyle, motosiklete oturarak ön amortisörleri daldırıp çıkarın 5-6 kez. sonra amortisör kısmına eğilip kovan kısmından herhangi bir yağ geliyor mu, onu inceleyin. elinizi amortisöre koyduğunuzda temiz bir yüzey olmalı. herhangi bir yağ geliyorsa ön amortisör patlaktır.
ön amortisörlerin göz kararı yamukluklarını kontrol edin. dümdüz ve ip gibi durmalıdır.
amortisörlerin mesnete bağlanan civatalarını kontrol edin. eğer civatalarda söküldüğüne dair izler varsa motosikletin kilometresiyle karşılaştırarak bunun değerlendirmesini yapın. örneğin 5 bin kmdeki bir motorun ön amortisörünün sökülmesi çok anlamsızdır. belki sahibi tek teker yaparken amortisör keçesini patlatmıştır ve bu sebeple açılmış ve keçe değişimi yapılmıştır.
ha belki de, çukurlu bir yoldan geçerken amortisör patlamıştır ve keçe değişimi yapılmıştır. değerlendirmeyi size bırakıyorum.
arka amortisörde akmış bir yağ var mı onu kontrol edin. dışarıdan başka bir kontrol yapmak zor arka amortisöre.
-frenler
disk ile kaliper arasına bakarak balata kalınlığına bakın. kaliteli balataların bir hayli pahalı olduğunu unutmayın. balata seviyesi azsa,bunu satıcıya belirtin. bu balata kontrolünü tüm diskler için yapın.
diskleri kontrol edin. disklerin kalınlığını kontrol edin. diskin üzerinde parmağınızı gezdirin. tamamiyle pürüzsüz olmalı. bazı noktalarında dalgalanmaları veya derin girintiler hissediyorsa parmağınız o diskin ya ömrü bitmiştir, ya kötü kullanımdan dolayı çöp olmuştur. ufak çizikler çok önemli değildir, yüksek kmlerde normaldir. diski kötü durumda olan bi motosiklete genel olarak eksi puan veririm. çünkü "fren gibi hayati bir konuyla ilgilenmeyen adam, daha nelerle ilgilenmemiştir acaba?" diye düşünürüm.
fren hidroliklerinin renklerini ve miktarlarını kontrol edin. hidroliği siyah olan, miktarı eksik olan motosikletlerde yukarıda dediğim gibi eksi puandır.
-lastikler
şimdi burda iki husus var. lastiğin motosiklete takıldığı zaman ve lastiğin tarihi.
lastik tarihi çok önemlidir. fakat lastik doğru koşullarda saklandığı müddetçe 3-4 senelik lastik bile kullanılabilir.
fakat lastiklerin görüntüsü çok iyi de olsa, hatta hiç kullanılmamış bile olsa motosikletin üzerine takıldıktan -uzmanlara göre- 5 sene sonra ömrü biter. kauçuk sertleşir ve özelliğini kaybeder. bana göre bi motosikletin lastik ömrü, motosiklete takıldıktan 3 sene sonra biter. sert lastikle motosiklet kullanmaya karşıyım. siz yine de uzmanları dinleyebilirsiniz.
sonuç olarak lastikleri ve tarihlerini kontrol edin. 2023 yılındayken, lastiğin 2022 üretim olduğunu görüyorsanız, o lastik 2021de takılmamıştır. gönül rahatlığıyla kullanın.
-zincir dişli / şaft / kayış
zincir ve dişliyi iyice kontrol edin. temiz bir zincir dişli, motosiklet sahibinin temiz ve hassas olduğunu gösterir. ama temizliğinde daha önemlisi zincir ve dişlinin sağlığıdır. dişlilerin diş kısımları sivri olmalıdır. büyük ovalleşmeler varsa dişli bitmiştir. aynı zamanda zincirin germe payına da maşadan bakılmalıdır. sondaysa, zincirde bitmiştir. bu germe payı her motosiklet için farklı göründüğü için burdan bir örnek vermem doğru olmayacaktır.
şaft kontrolünün bir serviste yapılması daha doğru olur. zaten şafta bakabilecek bir arkadaşın burda bu yazıyı okuyor olduğunu düşünmüyorum.
kayışlı motosiklet çok olmasa da yine de var, bmw'nin f800gt serisi örneğin. kayışlar genelde 60 bin km ve 5 sene gidiyor. dışarıdan sertlik durumuna bakmanız mühim. kayış çok sertse ömrü bitmiştir ve yolda bırakmak üzeredir. unutmayın, kayış hiç kullanılmasa bile, kauçuğun özelliğini yitirmesinden dolayı 5 senede 1 değişmesi gerekir. ducati'nin desmodronic motorlarındaki kayışlar içinde geçerli bunlar fakat şu an bahsettiğimiz kayış, o kayış değil.
-kozmetik kontrol
öncelikle kozmetikteki her şey çözülür bu sebeple en önemlisine ve çözülemeyecek olana bakmak lazım o da, şase veya şasi, hangisi doğruysa.
motosiklet üzerinden koltuğu veya koltukları sökün, çantaları da sökün.
şasede fabrikasyon kaynakların olduğu noktaları bulun ve fabrikanın kaynağı nasıl yaptığını hızlıca anlayın. sonra komple şaseyi parmağınızı koyarak gezin. fabrikasyon dışı bir kaynak arayın. ayrıca şasede boya çatlağı veya paslanma görürseniz de bu büyük bir sorun demektir.
ayrıca, bazı motosikletlere topcase takıldığında ve topcase içine fazla yük koyulduğunda çanta demirinin bağlandığı noktalarda şasenin esnediği veya çatladığı olabiliyor. dominar 400de ve crfte gözlerimle gördüm bunu. çok ufak müdahaleler ile eski haline döndürülebiliyor oralar. yani arka taraf ön taraf kadar önemli değil. hatta bir çok motosiklette arka taraf şaseye kaynaklı değil, bağlantı noktalarından civatalarla bağlıdır. bu da bize demektir ki, "buraya bir şey olursa, sadece arka kısmı satın alıp değiştirebilirsiniz."
o yüzden odaklanmamız gereken ön taraftır. bu yukarıdaki mesaj demek değildir ki "arka komple yamuk olsa da sorun değil" hayır bunu demiyorum. sadece, ön tarafta sorun olsa komple almaktan vazgeçerim. fakat arkadaki sorun bir çanta demiri çatlağıysa pek sorun etmem.
ben boya kontrolü yapan biri değilim. yani bir motosikletin boyalı olduğunu anlayabilirim ama 2006 model motosiklette "boya olmasın" falan gibi takıntılarım yok. çizilsin ve boyansın benim için sorun değil. sadece kazadan dolayı mı boyanmış yoksa ufak bir devrilmeden dolayı mı bu kontrolü yaparım. bu sebeple grenajlarla vakit geçirmek yerine, kafa demirine odaklanın. motosiklet ön kafa demirinde yamukluk varsa kafadan girmiştir. pek yaklaşmam o motosiklete.
sağa sola devrilmeler olur.
bu devrilmeleri anlamak da çok zor değil, aynaların köşeleri, manetlerin ve denge topuzlarının kenarlarında çiziklere odaklanın. scooterlarda marşbiyellere bakın. aynı zamanda egzoz korumaları da bir çok devrilmeyi gösterebilir.
varsa koruma demiri çizikleri de bunları gösterir.
fakat dediğim gibi, bu devrilmeler(sürüklenme değil) motosikleti almama engel olacak şeyler değiller.
-kilometreyi tabii ki anlamak mümkün değil fakat bir kaç şey değerlendirmek için ipucu verecektir.
örneğin ayak pegleri, 10 bin kmde bir motosiklette o plastiklerin erimesi mümkün değildir.
elcikler, koltuk vs gibi görsel şeyler kilometre hakkında değerlendirme yapmanıza yardımcı olur. ayrıca her zaman kilometre/bakım olayına dikkat edin. yani adam 5 bin kilometrede zincir dişli değiştirdim diyorsa, biraz uzak durun. 5 binde zincir dişliyi bitirmesi için, yani ciddi bir taciz vakası diyelim. ha diğer taraftan bakarsak, belki de motosiklet 5 binde değildir?
bu tarz ipuçlarını yakalamak için satıcıyı bol bol dinlemek gerekir.
-motoru hâla çalıştırmadık ama motoru çalışmadan da kontrol edebiliriz.
motorun -görebiliyorsanız- üst kapak contasına bakın. 20-30 bin kilometredeki bir motorda üst kapak contasında sızıntı olmamalı. ayrıca civatalar ellenmemiş olmalıdır. 40-50 bine gelip hâla ellenmemiş üst kapak varsa o da pek iyi bir şey değil. yani motorun zamanı geldiğinde ellenmemiş olması iyi bir şey değil.
genelde supersport gibi makinelerde grenajlardan dolayı iç taraf görünmediği için kontrol şansı daha az oluyor. onlar daha dikkatli olmalılar.
motosiklet alt kısmına eğilin ve kartelden bir damlama olup olmadığına bakın.
-elektronik kontrolü
motosikletin tüm elektroniklerini, varsa amortisör ayarlarını, bluetooth cihaz eşleştirmelerini, benzin göstergesi gibi kısımlarını inceleyin.
alt bölüm 2 - motosikleti çalıştırdıktan sonra yapılan kontroller.
-marşa basarken motor marşta zorlanıyor mu ona dikkat edin, hatta çalıştırdıktan hemen sonra stop edin tekrar marşa basın.
-egzoz konusunda bir şeyler söylemiştim yukarıda. eğer egzoz varsa motorun egzozuna bezi kapatıp 4-5 saniye dinleyin. sonra bezi alın. normal çalışsın biraz daha dinleyin. tekrar bezi koyun egzoza ve yine dinleyin. egzozu kapatınca tüm motor sesleri daha iyi duyulacaktır.
-motosiklet ritimli çalışmalı. araya ritim bozan şeyler girmemeli. buna dikkat edin.
-motosiklet ısınana kadar çalışsın. bu sırada bezin temiz olduğunu varsayarsak, duman atma ve yağ yakma var mı onu kontrol edin bezle.
-motosiklete binip hareket etmeye başlamadan ufak bir debriyaj kontrolü yapın. debriyajı çekmenize rağmen motor gitmeye eğimliyse debriyaj balatası bitiyor olabilir.
-harekete geçtikten sonra ilk denemeniz gereken şey şanzıman. vitesleri defalarca değiştirin.
-motorun ivmelenmesini deneyin.
-frene bastığınızda "tak" diye bir ses gelip sonra fren devreye giriyorsa ön mesnette boşluk olabilir.
-frene bastığınızda yumuşak bir şekilde duruyor olmanız gerek. en ufak bir sarsıntı, titretme olmamalı. titreme falan yapıyorsa disk yamuk olabilir.
-varsa absyi test edin.
-biraz hızlanıp gidonu bırakın, motosikletin ip gibi dümdüz gitmesi gerekir.(çanta vs yoksa.)
bölüm 3 - satış
tekraren belirtmek gerekirse, satışa giderken mutlaka aldığınız motosikletin şase numarasıyla, ruhsattaki şase numarası aynı olmalıdır. dikkatli olmakta fayda var.
not: unuttuğum kısımlar olabilir, mesajla uyaranlar olursa, zenginleştiririz. çünkü yazıyı yazarken bile "aa şunu unuttum" dediğim kısımları kendi kendime ekledim.
öncelikle belirtmeliyim ki, ikinci el motosiklet almak başlı başına bir iş. şüpheci olmak çok önemli. bu zamana kadar hem kendime, hem arkadaşlarıma motosiklet almaya gittim ve binbir çeşit insanla uğraştım. sadece teknik değil, genel olarak da ele alacağım.
birinci bölüm - motosikleti almaya gitmeden önce.
bir motosiklet ilanına baktınız ve beğendiniz;
-ilanın açıklamasını, fiyatını, ilan numarasını ve fotoğraflarını ekran görüntüsü alın.
-bir motosiklete bakmaya gideceğim zaman kesinlikle ve kesinlikle zaman sınırıyla gitmem. yani "o saatte işten çıkıyorum, sonra noter kapanır" falan mevzularından bahsediyorsa, kulağınızı tıkayın ve vakit sorununuzun olmadığını söyleyin. bir gece kalırım, yarın alırım diyebilirsiniz.
-motosikleti kesinlikle 'soğuk' yani motoru çalıştırılmamış hâlde görmeye giderim. bunu mutlaka bakmaya gitmeden bir gün önce satıcıya belirtin. motor çalıştırılmasın, olduğu yerde görün. çünkü eğer motosikletin motor kısmında bir arıza varsa, motosiklet soğukken çalıştırıldığında belli edebilir, ses yapabilir fakat ısınınca toparlayabilir ve o ses gelmeyebilir. ama aslında arızalıdır.
-motosikleti geleceğiniz gün için yıkamasını isteyin. motosikletin üstündeki kirler ve tozlar kusur gizler. bu sebeple yıkanmış olarak görmek istediğinizi belirtin.
-almaya gideceğiniz motosiklette performans egzozu varsa ve susturucusu takılı değilse mutlaka şüpheye düşün. egzoz, motordan gelen sesleri duymanıza engel olacağı için, motorda bir arıza olma ihtimali yüksek olacaktır. daha önce, sırf bu sesler duyulmasın diye egzoz takılmış bir motosiklete denk geldim. bu sebeple motosikleti almaya gitmeden yanınıza mutlaka bir bez alın. sebebine geleceğiz.
-bir motosikletin hasar kayıtsız olduğu kazasız olduğu anlamına gelmez. tabii kazalı olduğu anlamına da gelmez ama şüpheciliği elden bırakmıyoruz. motosikleti almaya gitmeden mutlaka ruhsatın fotoğrafını talep edin. ve şase numarasından hasar kaydı ve tüvtürk muayene km sorgulama sayfasından sorgu yapın. fotoğrafı silmeyin, lazım olacak.
-kapora dediğiniz şey, adamı bağlamaktır. yarın gidip alacağınız motosiklet için kapora göndermeyin. ben çok nadir bu zamana kadar kapora gönderdim. uçak bileti veya otobüs bileti göndermeniz yeterli olmalı karşı taraf için. fakat adamı 1 hafta bağlayacaksanız ve bekletecekseniz, bir kapora göndermeniz uygun düşer. kapora sözdür ve ciddiyetinizi gösterir. tekrarlıyorum, yarın gidip alacağınız bir motosiklet için veya kararsız kaldığınız bir motosiklet için göndermeniz pek mantıklı değil.
bölüm 2 - motosikletin yanına vardınız
alt bölüm 1 - motosiklet çalıştırılmadan yapılan kontroller.
-motosikletin ruhsatını isteyin ve ruhsatla motosikletin motor numarasını ve şase numarasını karşılaştırın. scooterlarda şase numaraları saçma sapan yerlerde oluyor, gitmeden googleda aratın mutlaka örneğin (kymco people s vin number) gibisinden. çoğu motosiklette şase numarası motosikletin ön tarafında mesnet bağlantısının olduğu noktada sağda veya solda oluyor.
bu ruhsat karşılaştırmadan sonra bir sorun yoksa devam edelim.
-ön amortisörlere bakarak başlayalım. siz gelmeden önce temizlenmiş olabileceği endişesiyle, motosiklete oturarak ön amortisörleri daldırıp çıkarın 5-6 kez. sonra amortisör kısmına eğilip kovan kısmından herhangi bir yağ geliyor mu, onu inceleyin. elinizi amortisöre koyduğunuzda temiz bir yüzey olmalı. herhangi bir yağ geliyorsa ön amortisör patlaktır.
ön amortisörlerin göz kararı yamukluklarını kontrol edin. dümdüz ve ip gibi durmalıdır.
amortisörlerin mesnete bağlanan civatalarını kontrol edin. eğer civatalarda söküldüğüne dair izler varsa motosikletin kilometresiyle karşılaştırarak bunun değerlendirmesini yapın. örneğin 5 bin kmdeki bir motorun ön amortisörünün sökülmesi çok anlamsızdır. belki sahibi tek teker yaparken amortisör keçesini patlatmıştır ve bu sebeple açılmış ve keçe değişimi yapılmıştır.
ha belki de, çukurlu bir yoldan geçerken amortisör patlamıştır ve keçe değişimi yapılmıştır. değerlendirmeyi size bırakıyorum.
arka amortisörde akmış bir yağ var mı onu kontrol edin. dışarıdan başka bir kontrol yapmak zor arka amortisöre.
-frenler
disk ile kaliper arasına bakarak balata kalınlığına bakın. kaliteli balataların bir hayli pahalı olduğunu unutmayın. balata seviyesi azsa,bunu satıcıya belirtin. bu balata kontrolünü tüm diskler için yapın.
diskleri kontrol edin. disklerin kalınlığını kontrol edin. diskin üzerinde parmağınızı gezdirin. tamamiyle pürüzsüz olmalı. bazı noktalarında dalgalanmaları veya derin girintiler hissediyorsa parmağınız o diskin ya ömrü bitmiştir, ya kötü kullanımdan dolayı çöp olmuştur. ufak çizikler çok önemli değildir, yüksek kmlerde normaldir. diski kötü durumda olan bi motosiklete genel olarak eksi puan veririm. çünkü "fren gibi hayati bir konuyla ilgilenmeyen adam, daha nelerle ilgilenmemiştir acaba?" diye düşünürüm.
fren hidroliklerinin renklerini ve miktarlarını kontrol edin. hidroliği siyah olan, miktarı eksik olan motosikletlerde yukarıda dediğim gibi eksi puandır.
-lastikler
şimdi burda iki husus var. lastiğin motosiklete takıldığı zaman ve lastiğin tarihi.
lastik tarihi çok önemlidir. fakat lastik doğru koşullarda saklandığı müddetçe 3-4 senelik lastik bile kullanılabilir.
fakat lastiklerin görüntüsü çok iyi de olsa, hatta hiç kullanılmamış bile olsa motosikletin üzerine takıldıktan -uzmanlara göre- 5 sene sonra ömrü biter. kauçuk sertleşir ve özelliğini kaybeder. bana göre bi motosikletin lastik ömrü, motosiklete takıldıktan 3 sene sonra biter. sert lastikle motosiklet kullanmaya karşıyım. siz yine de uzmanları dinleyebilirsiniz.
sonuç olarak lastikleri ve tarihlerini kontrol edin. 2023 yılındayken, lastiğin 2022 üretim olduğunu görüyorsanız, o lastik 2021de takılmamıştır. gönül rahatlığıyla kullanın.
-zincir dişli / şaft / kayış
zincir ve dişliyi iyice kontrol edin. temiz bir zincir dişli, motosiklet sahibinin temiz ve hassas olduğunu gösterir. ama temizliğinde daha önemlisi zincir ve dişlinin sağlığıdır. dişlilerin diş kısımları sivri olmalıdır. büyük ovalleşmeler varsa dişli bitmiştir. aynı zamanda zincirin germe payına da maşadan bakılmalıdır. sondaysa, zincirde bitmiştir. bu germe payı her motosiklet için farklı göründüğü için burdan bir örnek vermem doğru olmayacaktır.
şaft kontrolünün bir serviste yapılması daha doğru olur. zaten şafta bakabilecek bir arkadaşın burda bu yazıyı okuyor olduğunu düşünmüyorum.
kayışlı motosiklet çok olmasa da yine de var, bmw'nin f800gt serisi örneğin. kayışlar genelde 60 bin km ve 5 sene gidiyor. dışarıdan sertlik durumuna bakmanız mühim. kayış çok sertse ömrü bitmiştir ve yolda bırakmak üzeredir. unutmayın, kayış hiç kullanılmasa bile, kauçuğun özelliğini yitirmesinden dolayı 5 senede 1 değişmesi gerekir. ducati'nin desmodronic motorlarındaki kayışlar içinde geçerli bunlar fakat şu an bahsettiğimiz kayış, o kayış değil.
-kozmetik kontrol
öncelikle kozmetikteki her şey çözülür bu sebeple en önemlisine ve çözülemeyecek olana bakmak lazım o da, şase veya şasi, hangisi doğruysa.
motosiklet üzerinden koltuğu veya koltukları sökün, çantaları da sökün.
şasede fabrikasyon kaynakların olduğu noktaları bulun ve fabrikanın kaynağı nasıl yaptığını hızlıca anlayın. sonra komple şaseyi parmağınızı koyarak gezin. fabrikasyon dışı bir kaynak arayın. ayrıca şasede boya çatlağı veya paslanma görürseniz de bu büyük bir sorun demektir.
ayrıca, bazı motosikletlere topcase takıldığında ve topcase içine fazla yük koyulduğunda çanta demirinin bağlandığı noktalarda şasenin esnediği veya çatladığı olabiliyor. dominar 400de ve crfte gözlerimle gördüm bunu. çok ufak müdahaleler ile eski haline döndürülebiliyor oralar. yani arka taraf ön taraf kadar önemli değil. hatta bir çok motosiklette arka taraf şaseye kaynaklı değil, bağlantı noktalarından civatalarla bağlıdır. bu da bize demektir ki, "buraya bir şey olursa, sadece arka kısmı satın alıp değiştirebilirsiniz."
o yüzden odaklanmamız gereken ön taraftır. bu yukarıdaki mesaj demek değildir ki "arka komple yamuk olsa da sorun değil" hayır bunu demiyorum. sadece, ön tarafta sorun olsa komple almaktan vazgeçerim. fakat arkadaki sorun bir çanta demiri çatlağıysa pek sorun etmem.
ben boya kontrolü yapan biri değilim. yani bir motosikletin boyalı olduğunu anlayabilirim ama 2006 model motosiklette "boya olmasın" falan gibi takıntılarım yok. çizilsin ve boyansın benim için sorun değil. sadece kazadan dolayı mı boyanmış yoksa ufak bir devrilmeden dolayı mı bu kontrolü yaparım. bu sebeple grenajlarla vakit geçirmek yerine, kafa demirine odaklanın. motosiklet ön kafa demirinde yamukluk varsa kafadan girmiştir. pek yaklaşmam o motosiklete.
sağa sola devrilmeler olur.
bu devrilmeleri anlamak da çok zor değil, aynaların köşeleri, manetlerin ve denge topuzlarının kenarlarında çiziklere odaklanın. scooterlarda marşbiyellere bakın. aynı zamanda egzoz korumaları da bir çok devrilmeyi gösterebilir.
varsa koruma demiri çizikleri de bunları gösterir.
fakat dediğim gibi, bu devrilmeler(sürüklenme değil) motosikleti almama engel olacak şeyler değiller.
-kilometreyi tabii ki anlamak mümkün değil fakat bir kaç şey değerlendirmek için ipucu verecektir.
örneğin ayak pegleri, 10 bin kmde bir motosiklette o plastiklerin erimesi mümkün değildir.
elcikler, koltuk vs gibi görsel şeyler kilometre hakkında değerlendirme yapmanıza yardımcı olur. ayrıca her zaman kilometre/bakım olayına dikkat edin. yani adam 5 bin kilometrede zincir dişli değiştirdim diyorsa, biraz uzak durun. 5 binde zincir dişliyi bitirmesi için, yani ciddi bir taciz vakası diyelim. ha diğer taraftan bakarsak, belki de motosiklet 5 binde değildir?
bu tarz ipuçlarını yakalamak için satıcıyı bol bol dinlemek gerekir. -motoru hâla çalıştırmadık ama motoru çalışmadan da kontrol edebiliriz.
motorun -görebiliyorsanız- üst kapak contasına bakın. 20-30 bin kilometredeki bir motorda üst kapak contasında sızıntı olmamalı. ayrıca civatalar ellenmemiş olmalıdır. 40-50 bine gelip hâla ellenmemiş üst kapak varsa o da pek iyi bir şey değil. yani motorun zamanı geldiğinde ellenmemiş olması iyi bir şey değil.
genelde supersport gibi makinelerde grenajlardan dolayı iç taraf görünmediği için kontrol şansı daha az oluyor. onlar daha dikkatli olmalılar.
motosiklet alt kısmına eğilin ve kartelden bir damlama olup olmadığına bakın.
-elektronik kontrolü
motosikletin tüm elektroniklerini, varsa amortisör ayarlarını, bluetooth cihaz eşleştirmelerini, benzin göstergesi gibi kısımlarını inceleyin.
alt bölüm 2 - motosikleti çalıştırdıktan sonra yapılan kontroller.
-marşa basarken motor marşta zorlanıyor mu ona dikkat edin, hatta çalıştırdıktan hemen sonra stop edin tekrar marşa basın.
-egzoz konusunda bir şeyler söylemiştim yukarıda. eğer egzoz varsa motorun egzozuna bezi kapatıp 4-5 saniye dinleyin. sonra bezi alın. normal çalışsın biraz daha dinleyin. tekrar bezi koyun egzoza ve yine dinleyin. egzozu kapatınca tüm motor sesleri daha iyi duyulacaktır.
-motosiklet ritimli çalışmalı. araya ritim bozan şeyler girmemeli. buna dikkat edin.
-motosiklet ısınana kadar çalışsın. bu sırada bezin temiz olduğunu varsayarsak, duman atma ve yağ yakma var mı onu kontrol edin bezle.
-motosiklete binip hareket etmeye başlamadan ufak bir debriyaj kontrolü yapın. debriyajı çekmenize rağmen motor gitmeye eğimliyse debriyaj balatası bitiyor olabilir.
-harekete geçtikten sonra ilk denemeniz gereken şey şanzıman. vitesleri defalarca değiştirin.
-motorun ivmelenmesini deneyin.
-frene bastığınızda "tak" diye bir ses gelip sonra fren devreye giriyorsa ön mesnette boşluk olabilir.
-frene bastığınızda yumuşak bir şekilde duruyor olmanız gerek. en ufak bir sarsıntı, titretme olmamalı. titreme falan yapıyorsa disk yamuk olabilir.
-varsa absyi test edin.
-biraz hızlanıp gidonu bırakın, motosikletin ip gibi dümdüz gitmesi gerekir.(çanta vs yoksa.)
bölüm 3 - satış
tekraren belirtmek gerekirse, satışa giderken mutlaka aldığınız motosikletin şase numarasıyla, ruhsattaki şase numarası aynı olmalıdır. dikkatli olmakta fayda var.
not: unuttuğum kısımlar olabilir, mesajla uyaranlar olursa, zenginleştiririz. çünkü yazıyı yazarken bile "aa şunu unuttum" dediğim kısımları kendi kendime ekledim.
