Scarabeo'mun kombine fren sistemini iptal etmiştim. Frenler şu an birbirinden tamamen ayrık olarak çalışıyor. Performansının nasıl olduğunu ve bunu ne şekilde yaptığımla ilgili özel mesaj alıyorum. Herkes faydalanabilsin diye burdan yazmak istedim.
Downhill/freeride tarzı bisiklet disiplinleriyle ilgilenen birisiyim ve aynı zamanda scooter kullanıcısıyım. Frenlerin her zaman birbirinden ayrık olmasını istemişimdir. Scarabeo'daki gibi çalışan bir kombine sistemini üreticiler neden tercih ediyor bunun biliyorum; ancak bu bana yine de oldukça garip gelen bir şey.
Hayalimdeki fren sistemini yazmak istiyorum ki nasıl bir kafa yapısındayım daha net anlaşılsın:
-Çok çok iyi güce ve modülasyona sahip, üst düzey komponentler (Brembo ayarında)
-Önde çift radyal kaliper ve çift büyük disk (semi floating olabilir)
-Arkada sabit büyük bir kaliper ve büyük bir disk
-Ön ve arka frenler birbirinden tamamen ayrık
-Önde açılıp kapatılabilir bir ABS (on/off). Arka tekerde ABS yok.
-Temas noktası ayarlanabilir fren kolları
-Çelik fren hortumları
Kullandığım scooterda böyle bir fren donanımı olmasını çok isterdim
...
Herneyse.. Gelelim konuya
Bu işlemi yapmadan önce aldığım bazı parçalar:
Fotodaki civatalar M10x1mm ölçüsünde.
Scarabeo'nun parça kataloğundaki kombine fren şeması:
Bendeki 2014 model Scarabeo üzerindeki kombine sistemi:
Fotoğraftaki siyah parça, kombine işlevini sağlayan valf oluyor. İki foto arasında bu parça konusunda fark mevcut. Sonraki yıllarda bir tür revizyon yapılmış olabilir bu komponentle ilgili olarak.
Kombine iptalinden ötürü bu parça ile bir işiniz kalmıyor ve onu motordan söküyorsunuz.
Arka fren kolunu arka kalipere direkt olarak bağlayabilmek için 230cm uzunluğunda çelik bir fren hortumu aldım Ebay üzerinden. Ne şekilde taktığımın fotosu yok; ancak yaptığım şey kabloyu gidon borusunun sağ tarafından yönlendirip, şasenin altından geçirip arka kalipere ulaştırmak oldu.
Son hali şöyle:
Scarabeo'nun arka kaliperi, sağ tarafa da takılabilsin diye simetrik olarak üretilmiş. 'Bleed nipple' denen sıvı tahliye vidasının takıldığı yer ile normal kablonun takıldığı yerin ölçüleri ve dizaynları aynı. Bleed nipple'ı bir kez açtıktan sonra geri sıkıştırınca kaçak yaptığını gördüğüm için bu sistemi biraz değiştirmeye karar verdim. Önce alttaki yuvaya bir civata taktım ve onu iptal ettim. Sonra üstteki delik için 'üzerinde bleed nipple olan özel bir banjo bolt' aldım ve kabloyu da bu deliğe yönlendirdim. Şu an ne kaçak kaldı ne bir şey. "O tahliye vidasını sıkarken acaba ben mi bir hata yaptım da öyle bir kaçak oldu" diye düşündüm; ancak bugüne kadar Agility'imde ve bisikletimde defalarca yaptığım bir işlem ve başıma o tarz bir şey hiç gelmedi. O vidaları zaten çok hafif sıkmak lazım; 3-5Nm gibi bir tork yeterli oluyor. Bu sorunun Scarabeo'daki dizayn tercihinden kaynaklandığını düşünüyorum. O vidayı ilk kez takarken, kaçak yapmasın diye üzerine özel bir şey sıkmış olabilirler. Bir kez açtıktan sonra işlevini yitirmiştir belki ve ondan ötürü kaçak yapmıştır (net olarak bilmiyorum bunu). Benim sistemimde sorun kalmadı artık.
Ön kaliperdeki üç pistonu ön fren koluyla kontrol edebilmek için bir splitter (ayrıştırıcı) almıştım; ancak takabileceğim boş bir yer bulamadığım için bu parçayı kullanamadım (belki daha sonraki süreçte grenaj üzerinde bir modifiye yaparak bir yer oluşturacağım bu iş için).
Benim çözümüm bunu kaliper üzerinde halletmek oldu:
Ön fren kolundan kalipere gelen kabloyu aynı şekilde kullandım. Onun önüne ise, normalde arka fren kolundan çıkıp kombine valfine giren kısa kabloyu taktım (ikisini aynı yuvaya üst üste sabitlemek için kombine valfi üzerinde takılı olan uzun civatayı kullandım) Bu sayede, hazneden gelen sıvı kalipere ulaştığı zaman tüm pistonlara dağılmış oluyor ve 3 piston da frenleme yapabiliyor. Burdaki görüntü şu an biraz çirkin durmakta. Bundan ötürü ya özel bir kablo yaptıracağım, ya da yukarda dediğim gibi grenaj üzerinde bir modifiye yapıp o ayrıştırıcıyı takacağım.
Ön kaliperdeki üç pistonu da ön fren koluna bağlamanın en kolay yolu ise, kaliper üzerinde duracak çok kısa, özel bir tür boru yaptırmak. Ufak bir çizim yapmıştım:
Ön kaliper için en basit ve etkili çözüm bu aslında; ama bunu kim nerde yapar bilmiyorum.
...
Kombineli haline göre bendeki sistemin 'bana göre' artı ve eksilerini yazayım:
Artısı:
-Frenler birbirinden ayrık
-'Trail braking' denen viraj içinde arka fren kullanımı konusunda kontrol arttı. Hem dozajlama imkanı daha kolay hem de arka freni sıktığınızda ön tarafa daha az yığılma oluyor artık.
-Sert arka fren kullanımı durumlarında ön tarafa sıvı gitmediği için, aynı esnada kontra hareketi vermek çok daha kolaylaştı.
-Ön tekerden gelen sesler kesildi ve teker rahat şekilde dönmeye başladı.
Eksisi:
Aklıma bir eksi gelmiyor :.(
Fiziksel olarak yaşanan değişimler:
-Ön fren koluna 1 piston eklendiği için güçten kazanım arttı. Fren kolu yumuşadı. Kol hareket mesafesi arttı. Bayır aşşağı inerken tek parmakla tekeri kilitleyebilecek kadar güç verebiliyorum şu an. Modulasyon konusunda benim şahsi yorumum: 10/10
-Arka fren kolundan 1 piston eksildiği için güçten kazanım düştü. Fren kolu sertleşti. Kol hareket mesafesi kısaldı. Tek parmakla tekeri kilitleyemiyorum (iki parmakla kullanıma devam). Modulasyon konusunda benim şahsi yorumum: 10/10 (Arka fren kolunda da tek parmak kullanım yapabilmek için, daha küçük çapa (bore) sahip bir fren haznesi alıp takmak gerekiyor. Scarabeo'nun aynaları ve tuşları fren haznesine takıldığı için, böyle bir değişim yapılır ise bu donanımların da değişmesi gerektiğinden, sanırım öyle bir şey yapmayacağım ben (tabi belli olmaz benim ne yapıp yapmayacağım
)
Benim bu konudaki işlemlerim bitmedi. Şu an test aşamasında gibiyim. Sonuçtan çok memnunum; ancak daha da güzel olmasını istiyorum (özellikle ön kaliperin daha sade durması önemli benim için). Güncellemeleri daha sonra eklerim artık.
Sorunsuz sürüşler dilerim herkese
