Arkadaşlar,
Eskilerde bir zamanlar, otomobil için olmasada, doğrusal bir hateketi güvenli frenlemek için elektronik frenleme sistemi tasarlamıştım. 88-89 olduğuna göre demekki otomobillerde kullanılmıyordu bu ABS denen meret henüz...
Forumda ve çoğu videoda yanlış dillendirilen bir konuya açıklık getirmek istiyorum...
1. ABS (Anti locking brake system)
Türkçeye çevirirsek "kilitlenmeyi önleyen fren sistemi". Anlaşılır tabirle "frene basıldığında kaymayı engelleme amaçlı fren destek sistemi".
2. Bir frenleme anında olmazsa olmazlar;
Yol, hava, sıcaklık/mevsim koşullarına uygun, ömrünü doldırmamış, dişleri aşınmamış tekerlek.
Lastik demeyeceğim çünkü aslında lastik değil tekerlek olmalı. Lastik, kauçuk, silikon vs vs bunlar lastiğin tipini belirler.
Aşınmamış, yağlanmamış, ıslanmamış disk,
Bu diske baskı uygulayan aşınmanış, ıslanmamış, yağlanmamış fren balatası.
Sağlam uygun basıncı sağlayan bir yağ sistemi (tel tahriğiyle çalışanlarda uygun uzunlukta tel, uygun esneme oranında tesisat)(yağ basıncıyla çalışanlarda, yağ tipi, boru, basınç vs)
Buraya kadar ister ABS li ister CBS li ister disk, ister kampana fren sistemi olsun olmazsa olmazlardan.
Bu şartlardan birini sağlamayan bir motosiklette uygun ve ideal frenlemeden bahsetme şansımız yok.
O yüzden. Bunları bir tarafa bırakalım. Çünkü olmazsa olmazlar iyi bir frenleme için...
Gelirsek ABS ye ve zurnanın dırt dediğş yere...
ABS'li Bir Motorda ABS devreye girdiğinde fren mezafesi uzar mı/kısalır mıya!!!
Uzar kardeşim. Bal gibi uzar.
Hatta
Kısalır kardeşim. Bal gibi kısalır.
Elimizde aynı gün, aynı parti malzemeyle üretilmiş iki motor olsa onda bile farklı değerler çıkacaktır. Birinde uzar, diğerinde kısalır. Bu iki motorda fark milimetre boyutundayken farklı markaların kıyaslanmasında fark metrelere çıkabilir
Öncelikle her elektronik komponentin kabul edilebilir bir toleransı vardır. Bu nedenle aynı gün üretilen iki motorda farklı değer elde edilecek, mm boyutundabile olsa biri daha uzun diğeri daha kısa mesafede fren yapacaktır.
Her üretici farklı tipte elektronik beyin ve yazılım kullandığı gibi, sensörleri, valflarının devreye girme hızı gibi mekanik etkenler birbirinden farklıdır.
A ve B üreticileri tekerleğin dönüş hızını kontrol eder. Her iki motorda tekerle ve dişli çapları aynı olsun. Hatta motorlar bile aynı üreticiden çıkmış diyelim.
Ancak A nın sensörü tekerleğin kilitlendiğini tekerleğin 1-10 derecelik bir hareket sıkalası içerisinde, B ise 2-20 derecelik hareket sıkalası içerisinde anlayabilmekte.
B daha uzun mesafede durur.
Sensörler aynı tepkiyi veriyor ama A motorun beyni saniyede daha fazla işlem yapıyor. A daha kısa mesafede durur.
A da B de herşeyiyle aynı. Fakat A nın valfi yavaş. Saniyede 5 kez çekip bırakıyor. B ise 20 kez. Yol koşuluna bağlı olmakla birlikte B daha kısa mesafede duracaktır.
Diyelim ki A ve B aynı marka ve model motorlar. Tüm ekipman ve parçaları bire bir aynı. Fakat A nın ABS yazılımı güncellenmiştir.
A ve B farklı mesafelerde duracaktır...
Dikkat ederseniz aynı gün üretilmiş, aynı marka model A ve B motorları bile aynı mesafede duramıyor.
Gelelim ABS siz frenle ABS li frenleme farkına...
Hiç bir elektronik cihaz bir insan kadar mükemmel olamaz...
Tek farkla, makine yapılan programın belirlediği ölçüde, aynı işi herzaman aynı şekilde yapar.
İnsansa aynı işi her seferinde aynı şekilde yapamaz. Bunun en güzel örnepi imzanızdır. Hiçbir zaman her seferinde aynı imzayı atamazsınız.
Aslında o göklere çıkardığımız ABS nin tek mahareti budur.
Her seferinde, aynı işi, aynı şekilde yapmak...
Bu nedenle ABS ne göklere çıkarılacak nede yerden yere vurulacak bir sistem.
Yüzde yüz koruma sağlama garantisi olmayan kasklarımız gibi ABS'de bir güvenlik önlemi...
Hepsi bu...
Sağlıcakla kalın...
