Altın çağını II.Dünya Savaşı'nda ve sonrasında yaşayan sepetli motosikletler yeniden ilgi görmeye başladı
Motosiklete binsin binmesin, "Ne buluyorlar bu iki tekerleklilerde... Ben tekerlerimi yere sağlam basarım" desin; birçok insanın yollarda görmeyi sevdiği, kullanmayı istediği bir ulaşım aracıdır sepetli (sidecar) motosikletler. Geçenlerde Milliyet Dış Haberler Servisi'nden bisiklete binmeyi bilmeyen,
motosikletçilere de önyargıyla yaklaşan şefim Kadri Gürsel de sordu "Türkiye'de sepetli
motosiklet satılıyor mu?" diye. Bulsa eminim alacak...
Dünyada altın çağını II. Dünya Savaşı sırasında ve takip eden yıllarda yaşayan sepetli motosikletler, Türkiye'de de 1960'lı, 70'li yıllarda popüler bir ulaşım aracıydı. Bugün ise her gün birbirinin kopyası modelleri olan yeni
motosiklet firmalarının kurulduğu Türkiye'de, henüz daha kimse sepetli
motosiklet getirmeyi akıl etmedi. Oysa Rus efsanesi Ural'ın çok şık modelleri (tercihim retro) ABD ve Avrupa'da 8-10 bin dolar arasında değişen fiyatlarla büyük ilgi görüyor.
Biraz da tarih
Uralların hikayesi de ilginç. II. Dünya Savaşı'nda Almanlar BMW'nin sepetli R71 modelini cephede etkin şekilde kullanmaktadır. Almanya'nın Rusya'yı işgali kaçınılmaz, Rus ordusunun envanteriyse hantaldır.
Stalin bir grup ajanını 1940'te İsveç'e gönderir. Sovyet ajanları İsveç'ten beş tane BMW R71 (bu motosikletlerden biri hâlâ "hayatta" ve bir müzede sergileniyor) satın alıp ülkeye getirir. Motosikletler bir fabrikada parçalanır, birleştirilir. Rus mühendisler R71'in çalışma prensibini hatmeder ve 1941'de yaklaşan Alman birliklerinin menzili dışında, Urallar'da bir fabrikada M72 adıyla üretime geçerler. 1942 Ekim'inde motosikletler cepheye sürülür. Sovyetler savaş bitene kadar cepheye 9 bin 799 tane M72 gönderir.
Urallar'daki fabrika savaştan sonra da üretimi sürdürür. Ural adı artık SSCB'nin Almanlar üzerindeki zaferiyle özdeşleşmiş bir semboldür. Bugüne dek çoğu sepetli 3 milyonun üzerinde
motosiklet üreten Ural, 21'inci yüzyıldan umutlu, birçok insanı daha
motosiklet tutkunu yapmak için pusuda bekliyor.
Bu arada BMW'nin R71 modelini savaşta Amerikan Harley Davidson'un yanı sıra Japonların da kopyaladığını hatırlatalım. Hatta Harley Davidson fabrikasında üretilen 1000 Harley Davidson XA (Experimental Army-Deneysel Ordu) modeli cepheye bile sürüldü.
Ölen motosikletçilerin ruhuna...
Motosiklet fuarları İstanbul dahil dünyanın her yerinde en heyecanla beklenen organizasyonlardır. Güncellenen, makyaj yapılan, yepyeni veya konsept motorlar yollardan önce fuarlarda podyuma çıkar. Intermot gibi dev
motosiklet organizasyonlarıysa,
motosikletçiler için kaynaşma ortamı sağlar. Köln'deki fuarda da Avrupa'nın dört bir yanından motorlarıyla gelen
motosikletçiler tanışma fırsatı buldu.
Geçenlerde Almanya'nın önemli simgelerinden Köln Katedrali'nde düzenlenen bir ayin,
motosikletçilerin birbirlerini önceden tanımasalar bile bağlılıkla, ortak hareket edebildiklerini gösteren bir kanıttı. Yaklaşık 3 bin
motosikletçi, trafik kazalarında ölen arkadaşları için katedralde dua etti, rahip onların motorlarını kutsadı. Ayinden sonra 3 bin
motosikletçi, trafikte hiçbir kaosa neden olmadan kongre merkezinin yolunu tuttu.
Menderes ÖZEL
mozel@milliyet.com.tr
Motosiklet Günlüğü - Menderes Özel'in Yazıları Her Cumartesi Milliyet Gazetesi Cumartesi Ekinde Yayınlanır.
annem sürer babam oturur 
döncem dediysem dönerim 
Yüküm ağır geride kalırsın! Bulaşma avlayamazsın! Sakın deneme öldüremezsin! Vargeç ciddiyim
