Türkiyenin En Büyük Motosiklet Aksesuarları Sitesi
Kapat
Üye Girişi
Motoruma.com
Motomax
Dragon 50

Motosiklet Teorisi #14, Sıra Tatsız Derslerde...

    Leoncino
    Motosiklet Online
  1. #1
    admin - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik
    12 Nisan 2003
    Motosiklette yaptigimiz hatalarin buyuk bir kismini ufak tefek ariza, siyrik, cizik ve cogunlukla "Uf.bunu da atlattik, bundan boyle suna suna daha fazla dikkat etmeliyim" diye gecistiririz.Bazen de motor, yol, polis yada karsi taraftaki surucu bu hatanizi affeder. Ama affolmayan hatalar da vardir.iste bunlarin baslicalarindan biri "asirma dususu" diyebilecegimiz "highsiding" dir.


    Su ise kollari sivayip bastan baslasak iyi olacak.efendim, motor

    biliyorsunuz otomobil yada masa gibi siz olmadan ayakata durabilen birsey

    degildir. Birakinca duser.hareket halindeyken en guvenli halidir.

    Tekerleklerin donmesi ile olusan jiroskopik guc motoru dengede ve dusey

    tutar, bunu daha once incelemistik. Motor ozellikle cok yavas seyrederken

    yercekimine yenik dusmeye cok meyillidir bu nedenle, herhangi bir surucu-yol

    hatasi sonucu yan tarafina devriliverir. Dusuk hizlarda fazla bir zarar

    meydana gelmez..birkac ufak tefek cizik siyrik, o kadar. Hatta yuksek

    hizlarda dahi surucunun dogru durust korumali giysileri ve her zaman

    soyledigim "tam kusam"i uzerindeyse fazla bir zarar meydana gelmeyebilir.

    Motor fena halde siyrilabilir, plastikler perisan olabilir, birkac egik

    bukuk parca ve hepsi o kadarla kalabilir.



    Yarislari izliyorsaniz cok sahit olmussunuzdur, surucu kalkar, kosa kosa

    motoru yakalayip yine yarisa girmeye filan kalkar, bazen motor

    parcalanir-yanar o sirada surucu kaskini cikarip sinirle yere firlatmakta,

    kufretmektedir. Yani sonuc iyidir..surucu sag saglim bu vartayi atlatmistir





    Iste bu olaya, yani motorun yana devrilmesi olayina "yana devrilme" yada "

    yatarak devrilme" (lowside - lowsiding) diyoruz. Bu devrilmede surucu

    motorun devrildigi tarafa duser. Hiz sozkonusu ise, yani park halinde, yada

    cok dusuk hizda degiseniz motor sizin onunuzde, siz onun arkasinda bir

    miktar suruklenir ve durursunuz.

    Bu tur dusmelerde yapilmamasi gereken sey suruklenme bitmeden ayaga kalkmaya

    calismaktir. Kendinizi olabildiginizce sakin ve relaks bir sekilde asfalta

    teslim edip bir an once durmaniz icin dua edin, ve bezden yapilmis bir bebek

    kadar esnek olmaya bakin. Ayaga kalkmaya calisirsaniz derhal yuvarlanmaya

    baslarsiniz ve diz, dirsek, kalca vb. bolgeleriniz fena halde yaralanabilir,

    eldiven-cizme vb. Koruyuculariniz uzerinizden firlayabilir, sonuc iyice

    tatsizlasabilir.

    Affolmayan hata, yukarda bahsettigim, motoru "asirarak devirmek"

    (highsiding); gidonun uzerinden asarak motorun onune-yanina dusmek ve

    motorun da sizin ustunuze dusmesi, yada yerde siz onde motor arkada

    suruklenir vaziyette kalmanizdir. Bu tarz dusme genellikle cok serttir ve

    surucunun yere vurma aninda bilincini kaybetmesi son derece olasidir.



    Kaza cogunlukla agir yaralanmalara, sakatliklara, hatta olumlere yolacmakta.

    Hele ciddi yuksek hizlarda motor once surucusunu ustunden firlatir ve

    kendisi de havada bir takla atip dogru surucunun ustune duser. Feci degilmi?

    O halde nedir bu "asirma dususu", ne yapmak lazim basimiza gelmesin diye,

    yada basimiza gelirse ne yapmaliyiz diye biraz daha yakindan bakalim.

    Bu olayin asagida gorecegimiz birkac sebebi var ama hepsinin ortak yani

    araka tekerlege asiri fren basinci uygulamak ve onu kitlemektir.



    [ Iki on bilgi eklemeliyim, ilki "kamber aCisi"; Biliyorsunuz yollar enine

    bir kesit alindiginda dumduz olamaz. Yoksa yagmurda uzeri cok su tutar. Bu

    yuzden yolun ortasi yuksek yanlari alcaktir, yagmur suyu yanlarda toplanir,

    drene edilir. Iste yolun ortasi ile yanlari arasindaki egim bu "kamber

    acisi" yada kisaca "kamber" ile (kambur da diyebilirsiniz?) belirlenir.

    Digeri de "dever" dir. Bu da araclar merkezkac kuvveti ile yoldan firlamasin

    diye virajlarda, virajin icine dogru yolun bir aci yapmasidir. Oval yaris

    pistlerinde bunu iyice gorebilirsiniz.arabalar duz yolda giderken viraja

    geldiklerinde, viraj yonune dogru yol "yatar". Buna "dever" denilir. ]



    Bir virajda, yuksek deverli bir virajda, yada asiri kamber acisi olan bir

    yolda (bu virajin icinde de olabilir), yada dengesiz yuklu bir motorda, on

    frende bir miktar sIkilmis dahi olsa, arka fren kitlendiginde motorun arka

    kisminin artik duz bir cizgi halinde gidis yonunu takip etmesi imkansiz hale

    gelir. a) Viraj disina dogru, b) dever asagi dogru, c) kamber asagi yonunde,

    d) dengesiz agirligin fazla oldugu yonde arka taraf kaymaya baslar. Ve ayni

    zamanda da devrilmeye.

    Neden? Cunku donme olayi bittigi icin araka taraftaki jiroskop etki ortadan

    kalkmis, motoru ayakta tutan guc yokolmustur. Unutmayin, motorun arka kismi

    motorun kendisidir. "Neredeyse" siz de dahil olmak uzere butun mekanizma ve

    iskelet arka tekerlegin jiroskopik etkisi ile ayakta duruyor.

    Tekerlek kaymaya baslayince surtunmeyi kaybeder (ayaginiz altinda muz kabugu

    olunca nasil -zip- diye kayiyor) ve arka tekerlek motordan daha hizli

    gitmeye baslar. Surucu bir iki saniye kesirinde arka tekerlegi yaninda

    gormeye baslayacaktir !! Bu hic iyi bir haber degildir.!

    Bu esnada eger surucu, biraz tecrubeli ve relaks tutusunu bozmamissa on

    tekerlek hala gidis yonundedir, ve bu sayede motor hala dengede ve yana

    devrilmeye (lowsiding) hazirdir.



    DIKKAT !

    Eger bu durumda motor yavas yavas kontolu size birakmaya baslar ve arka

    tekerlek eski yerine gelmeye baslarsa (dusuk ihtimal) bu iyi bir gelismedir,

    ne yapiyorsaniz onu degistirmeyin.

    -sakIn arka freni birakmayin-



    DIKKAT DIKKAT !

    Arka tekerlek iyice yaniniza geldi ve on tekerlek saga yada sola artik daha

    fazla donemeyecek kadar SONA DAYANDI ISE ARTIK KURTULUS YOKTUR. -sakIn arka

    freni birakmayin-

    Hemen motoru birakin dussun, yana devrilsin (lowside - lowsiding yapsin)

    kendinizi sakince yere birakin. Motor yere iyice yatana-dusene kadar-son ana

    kadar arka freni birakmamaya calisin. Gerisi Allah kerim.!



    DIKKAT DIKKAT DIKKAT DIKKAT !!!!!

    Yapilacak en buyuk hata -bu olayi farkettiginiz andan itibaren- arka freni

    birakmak, arka tekerlegin donmesine izin vermektir.

    Bunu sakin yapmayin!

    Tekerlek o anda cekis kazanir ve ayni cifte atan bir at gibi motorun kicini

    ziplatir, gidonun uzerinden ucarsiniz ve motor yanlamasina taklalar atarak

    pesinizden gelir. Yere dustugunuzde suruklenme sansiniz zayiftir.

    Enerjinizin buyuk bolumunu asfalta, tabiri caizse cakilarak, kaybeder ve

    yavaslarsiniz.

    Eger on fren de bir miktar (miktari onemli degil) SIKILI ise onu da

    birakmayin. Cunku on freni biraktiginizda arka tekerlege yuk intikal eder ve

    arka tekerlek cekis kazanarak donmeye baslar. Ayni efekt tekrarlanir ve yine

    sizi ustunden firlatir.



    Nefes alin..



    TEKRARLIYORUM,

    Arka tekerlek bloke oldu ve kaymaya basdi, motorun kici disa

    savrulmaya basladi ise, savrulma yonunde tutun gidonu. Faydasi olmuyorsa,

    birakin motor dussun. Kendinizi sirtustu sakince yere birakin, en guvenli -

    yada en az hasar gorme ihtimaliniz olan sey budur. Sakin frenleri

    birakmayin, ozellikle arka frendeki basinci kesinlikle dusurmeyin.son ana

    kadar.



    Peki bu usttten asirma namerdinden kurtulmanin, bu probleme hic bulasmamanin

    bir yolu yokmudur.? Var.

    Birincisi, daima ve daima virajlarda kontra teknigini uygulayin. Diger

    tekniklerde on tekerlek ve arka tekerlek yonleri farkli surtunmelere yol

    acar ve arka tekerlek onden daha fazla "kayar", bloke olmaya daha yatkindir.

    Ikincisi, hizinizi viraja girmeden ONCE ayarlayin ve virajlarda fren

    yapmamak konusunda ustalasmaya bakin. Virajda daha once anlattigim gibi

    yavas yavas, gittikce artan tempoda, kaybolan hizi telafi edecek kadar gaz

    verilir.ama fren yapilmaz.arka frene hic dokunulmaz.



    Gordugunuz kadar gidin. En guvenli yol onunuzde gordugunuz yoldur.

    Motorunuzu dengeli yukleyin, lastik havalarini kontrol altinda tutun, fren

    pabuclariniz ayarli, bakimli ve yeni olsun.

    Kampana frenler disk frenlerden daha kolay bloke olur. On kere daha dikkatli

    olun bu tur motorlarda.

    Virajda fren yapmak gerekiyorsa once motoru "duzeltin", sonra duz bir hat

    ustunde fren yapin.

    Yoldaki-virajdaki bir cisim yada cukur vb. den kurtulmak icin "kivirmaca"

    (swerving) teknigi ani-sert frenden daha guvenlidir.



    Motoru en kisa surede durduran sey her iki frenin azami gucle ayni anda

    kullanilmasidir. On frene tam guc vermeyi, ve guvenmeyi ogrenin. Fren aninda

    motorun %75 agirligi on tekerlege biner. Onu durduramazsaniz, motoru

    durduramazsiniz. Motor kazalarinin cogu surucunun on frene yeterli basinc

    uygulamaktan cekinmesi sonucu ortaya cikar, unutmayin.



    Imkaniniz varsa ABS sistemli, hatta kombine fren sistemli bir motosiklet

    alin. Bu sistemler on tekerlege gerekli basinci uygular ve tekerleklerin

    bloke olmasina izin vermez. Ornegin BMW RT serisi motorlarda her iki fren

    pedali (el yada ayak) birbirine baglidir ve optimium fren basinc oranlarini

    on ve arkaya ayni anda uygular. Herhangi bir motoru BMW RT gibi frenlemek

    calisma ile pekala mumkundur, ille gidip onu almaniz gerekmez.

    Calismalarinizda basarilar diliyorum.iste sonunda motosiklet macerasinin en

    korkunc yuzunu de anlatmayi basardim. Anlatamadigim, eksik, ustu kapali gibi

    birseyler goruyorsaniz lutfen sorun, eklemek istediginiz seyler icin de

    cekinmeyin.















    Donald Duck
    (Resat Arbas)
    E-Mail: donald_duck@newyorkcity.com
    DALGIC_800, mstfdogru, al bundy ve 2 diğerleri bunu beğendiler..


    Motosiklet Aksesuarları ve Ekipmanları Online Satış Sitesi
    Premium Motosiklet Servis Randevusu
    Motomax
  2. #2
    yunusus - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik
    28 Nisan 2009
    Şehir
    Yamalo - Nenets
    Motosikleti
    R1200Rt - Planet (78)
    highsiding i ben bugun yaşadım:D güzel bi tecrübeydi ama motor çok hasar gördü yaf:(

  3. #3
    alcatraz42 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik
    05 Haziran 2011
    Şehir
    KONYA
    Üstadım anlatımların harika gerçekten favori yazarımsın.Yunusus arkadaşım sanada geçmiş olsun keşke Donald abimizin yazısını daha önceden okusaymışsın :s


    ANES MOTOR
    Leoncino
    Hero Motosiklet

Konu içerisindeki kullanıcılar

Şu an bu konu içerisinde 1 kullanıcı var. (0 üye ve 1 misafir)

Bu Konudaki Etiketler